اجرای اقتصاد مقاومتی روحیه جهادی می طلبد

ببیند  الگوی اقتصاد مقاومتی را به طور ذاتی رهیافت اقتصادی مورد انتظار در کشور پس از انقلاب اسلامی است. این چارچوب اقتصادی در منویات بنیانگذار و رهبر کبیر انقلاب اسلامی حضرت امام خمینی (ره) و نیز رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت امام خامنه ای (مدظله العالی) و نیز در بطن قانون اساسی جمهوری اسلامی به خوبی نمایان است؛ لکن تشدید خصومت های اقتصادی در اواخر دهه 1380 باعث شد تا مقام معظم رهبری (مدظله العالی) که پیشتر در اواسط این دهه جنگ اقتصادی آتی را پیش بینی کرده بودند، بر ضرورت اتخاذ رویکرد مقاومتی در اقتصاد تاکید نمایند. 

در ابتدا باید بگوئیم اقتصاد مقاومتی در واقعیت بیرونی اقتصادی است که امکان تحقق اهداف خود را مبتنی بر مکتب اقتصادی اسلام و مبانی اقتصادی انقلاب اسلامی با وجود شرایط تهدید، دشواری و دشمنی فراهم می آورد؛ از سوی دیگر  اقتصاد مقاومتی نظریه ای برآمده از مبانی اقتصاد اسلامی است و با ملاحظه حوزه های سه گانه معارف اقتصاد اسلامی (شامل مکتب اقتصادی اسلام، نظام اقتصادی اسلامی و علم اقتصاد اسلامی)، ذیل عنوان نظام اقتصادی اسلامی قرار می گیرد؛همچنین  ماهیت نظری اقتصاد مقاومتی اینگونه تعریف می شود: "اقتصاد مقاومتی نسخه معاصر نظام اقتصادی اسلام است". این بدان معناست که در شرایط بروز خصومت های اقتصادی خارجی و داخلی، اقتصاد مقاومتی ساختار و صورتی از اقتصاد است که امکان تحقق منویات اقتصادی مکتب اسلام و در طول آن تحقق اهداف اقتصادی انقلاب اسلامی) را فراهم می کند. من معتقدم  در نظریه پردازی اقتصاد مقاومتی، لازم است دو مقدمه علمی مهم فراهم شود: ابتدا شناسایی مکتب اقتصادی اسلام که در سه اصل عدالت اقتصادی، جهاد اقتصادی و عزت اقتصادی متجلی 

می شود و دوم شناسایی وضعیت کنونی اقتصاد ایران است که به دو حوزه شناسایی ظرفیت ها و دشمن شناسی تقسیم می شود.

به نظر من در همین راستا سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی ابلاغیه مقام معظم رهبری مدظله العالی در بهمن ماه 1392 خطوط راهنمایی برای بازطراحی نظام اقتصادی کشور محسوب می شود. در واقع این مجموعه سیاستی با لحاظ قواعد مکتب اقتصادی اسلام و وضعیت کنونی کشور در دو حوزه ظرفیت ها و خصومت ها برخی از موضوعات و مساله ها را و نه همه آنها را مورد توجه جدی قرار می دهد. اما با بررسی مجموعه سیاست های بیست و چهارگانه، رهیافت های کلی مورد نظر در نظریه پردازی (مدخل های اصلی) تا حد زیادی نمایان می شود. 

وقتی سیاست های بست و چهارگانه در کنار هم قرار می گیرند، مشخص می شود دو حوزه جدی مورد تأکید این سیاست ها است: یک حوزه تقویت تولید ملی است و حوزه دیگر فرهنگ جهادی است.، تعداد زیادی از سیاست ها به طور مستقیم یا غیرمستقیم موضوع تقویت تولید ملی را هدف قرار داده اند مانند کارآفرینی، اقتصاد دانش‌بنیان، موضوع مزیت های استان‌ها، تقویت نظام مالی، دیپلماسی اقتصادی و .... بخشی از سیاست ها موضوع جهاد اقتصادی را به معنای اخص آن مورد تأکید قرار می‌دهد مانند سیاست‌های بیستم، بیست ویکم و بیست ودوم که به طور مشخص وارد حوزه فرهنگ‌سازی و گفتمان سازی می‌شوند؛ اما همه این بیست و چهار سیاست با یک نگاه دیگر در چارچوب جهاد اقتصادی قابل تفسیر هستند. با دقتی بیشتر می توان دریافت که بسیاری از این موارد در رویکردهای دیگر، حتی در رویکردهای غیر اسلامی نیز مورد توجه بوده است، لکن آنچه که تضمین کننده تحقق اهداف و به فعلیت رسیدن این سیاست ها خواهد بود، وجود یک رویکرد و نگاه جهادی است. بدین ترتیب تمام این بیست و چهار سیاست زیر چتر جهاد اقتصادی معنا و مفهوم پیدا می‌کنند و اهالی اقتصاد داخلی (اعم از تولیدکنندگان، مصرف‌کنندگان و مدیران کشور) با این رویکرد جهادی است که خواهند توانست برنامه های اقتصاد مقاومتی را به فعلیت برسانند و اهداف آن را محقق سازند.بدین ترتیب مدخل اصلی ورود اقتصاد مقاومتی به عرصه های مختلف اقتصادی، دو عنصر است که عبارتند از:  عنصر اقتصادی (یعنی برنامه ریزی اقتصادی در شکل مشهور خود) و  عنصر فرهنگی (برنامه ریزی فرهنگ اقتصادی در چارچوب ادبیات اقتصاد مقاومتی) و بر همین اساس دو رکن اقتصاد مقاومتی عبارتند خواهند بود از: تقویت تولید ملی و فرهنگ اقتصادی- که در ادبیات اسلامی آن در عنوان "جهاد اقتصادی" متجلی می شود. عملیات تحقق این دو رکن نیز عبارتند از: 1. برنامه ریزی اقتصادی- در معنای متعارف- و 2. برنامه ریزی فرهنگی.

من هم از شما سپاسگذارم.