پارشوتیست غربی یا صلاحیت اطمینانبخش
جمهوری اسلامی ایران به عنوان یک نظام مردم سالار با رویدادهای انتخاباتی متعددی مواجه هست.
تا سال گذشته می شود گفت که تقریبا هر سال یک بار ملت ایران پای صندوق رای رفته و از این بابت حماسههایی آفریدهاند. به همین دلیل فرایند این امر و مراحل آن گاهی مورد نقد و بررسی صحنههای اجتماعی قرار گرفته و بعضی از این مراحل با اینکه در دنیا به طریقی معمول است، مانند اعلام عدم احراز یا صلاحیت داوطلبان آن، تحلیلهای بیشتری را بدنبال دارد. برای روشن شدن مواضع متفاوت در رابطه با نتایج صلاحیت داوطلبان باید به دو موضوع قابل توجه اشاره گردد:
الف- اینکه اصل حضور نهادی مانند شورای نگهبان در ایران که اینگونه صلاحیتها را تشخیص بدهد و بر فرایند آن نظارت کند، عمدتا در دنیا بویژه کشورهایی که ساختار دمکراتیک دارند، پیشبینی شده است.مانند دادگاه قانون اساسی در ترکیه، دادگاه قانون اساسی در آلمان، دیوان عالی عدالت در فرانسه، واحد بررسی کننده در مجلس نمایندگان آمریکا و مجلس عوام در انگلستان، دادگاه قانون اساسی در روسیه و نظایر آن.
پس وجود اینگونه نهادهای نظارتی در امر انتخابات در جهان مورد تردید نیست. ممکن است بعضی در شاخص ها و قوانین مورد توجه شورای نگهبان ایرادی داشته باشند. یا در تشخیص مسئولین این امر تردید کنند. بعید است کسانی باشند در اینگونه نهادها که احتمال خطا را در اینگونه بررسی ها غیر ممکن بدانند.سوابق بررسیها نشان داده است که گاهی برای افرادی عدم احراز یا عدم صلاحیت ذکر شده است، اما در مهلت قانونی بررسی و اصلاح شده است. حتی گاهی در مورد قلیلی از افراد پیش آمده است که در پیگیریها ی بعدی بعد از انقضای زمان انتخابات صلاحیت آنان اثبات شده است.وجود اینگونه خطاهای احتمالی در همه ارگانهای مسئول جهانی دیده می شود.اصولا در بررسیهای تخصصی پژوهشی که دانشمندان داده ها را بر اساس اسلوب منظم علمی جمع آوری و نتیجه گیری می کنند، درصد خطا را محرز دانسته و آن نتایج را معتبر می دانند.حال در این مورد،اعضای بررسی کننده در شورای محترم نگهبان با همه دانش و فضل و تجربه، قطعا احتمال خطا را در این حجم بزرگ غیر ممکن نمی دانند.
با این وجود در کشور ما در هر دورهای و در زمان اعلام نتایج صلاحیت ها، چرا تا این حد این موضوع محل مجادله و گاه مشاجره های رسانه ای قرار می گیرد.تا جایی که عده ای اصل موضوع را محل تردید دانسته و حتی اتهاماتی را متوجه متولیان شورای نگبهان می کنند.جای تعجب اینکه در اینگونه مواقع غربیها که خود برای انجام این امور گاهی سخت گیری بیشتری دارند؛ رسانه های دروغ پرداز یشان را بکار می اندازند تا ضمن ایجاد تردید در جامعه انقلابی ایران دلسردی حضور در انتخابات را فراهم کنند.جالب است که بدانیم فرانسوی ها برای احراز افراد نه به اندازه 12 نفر شورای نگهبان بلکه باید 500 نفر از شخصیبت های سیاسی و پارلمانی، صلاحیت داوطلب را برای ثبت نام تایید کنند.در توجیه اینگونه سخت گیری برای داوطلبان می گویند باید از حضور "پارشوتیست ها" یعنی از ظهورافرادی که به یک باره در میدان سیاست ظاهر می شوند ممانعت کرد.(پژوهشکده مطالعات راهبردی 1377،ص 34)
قابل توجه اینکه با همه فضا سازی های انجام گرفته داخلی و خارجی،نتایج اعلام شده صلاحیت ها نشان داده است که اکثریت نمایندگان موجود که صلاحیتشان تایید نشده یا احراز نگردیده از افرا منسوب به جبهه اصولگرای کشورند و تعداد بسیاراندکی اصلاح طلب هستند. البته ممکن است در بعضی از شهرستانها بیشترداوطلبانی تایید نشده اند که به اردوگاه اصلاح طلب کشور منسوب باشند.ضمن اینکه با احترام به همه نیروهای سالم و وفادار به ملت دربین داوطلبان، گروه کثیری هم بوده اند که با مشکلات مشخص قضایی و عدم صلاحیت های اخلاقی مواجه بوده اند.شاید یکی از دلایل کم بودن چنین مباحثاتی در بعضی دیگراز کشورها این باشد که آنها شرایط ثبت نام را محکم گرفته اند یعنی اینکه باصطلاح فیلتر داوطلب شدن را سخت گرفته اند. مانند همان تایید 500 نفر از افراد شاخص و اندیشمند در فرانسه و یا قرار دادن فیلتر احزاب که قبلا افراد را با ارزیابی صلاحیت قانوگذاری کاندیدا کنند.
در اخبار ثبت نام در این دوره آمده بود که خانمی برای ثبت نام مجلس مراجعه نموده وقتی به او می گویند به دلیل شرط سنی سی سال شما نمی توانید ثبت نام کنید. می گوید حالا که برای مجلس شرایط سنی را ندارم، برای خبرگان ثبت نام می کنم.به هرحال این شکل موجود در ایران که هر فردی ولو برای تمسخر و شوخی و سرگرمی برود ثبت نام کند تا نهاد بررسی کننده با حجم کار زیاد مواجه شده و مطابق شاخصهای نظام و طراز مجلس شورای اسلامی مجبور شود گروه کثیری را کنار بگذارد، دومشکل را فراهم می کند. یکی اینکه در حجم وسیع برعلیه شورای نگهبان به عنوان نهاد قانونی کشور جو سازی می شود. دیگر اینکه این دسته از افراد کار بررسی را پر حجم کرده و امکان دقت لازم برای بررسی دقیق تر که چه بسا موجب اثبات احراز صلاحیت افرادی شود که در این مرحله بررسی صلاحیتشان احراز نشده است را کاهش می دهد.
ب- موضوع دیگر اینکه چرا گمان می شود افرادی که صلاحیت شان محرز نشده فاقد صلاحیت های اجتماعی هستند؟ این مساله را می توان از برداشت های غلط رایج در جامعه دانست.همانطور که گفته شد اولا ممکن است به همان دلیل علمی درصد خطا صلاحیت فردی اعلام نشده باشد. ثانیا اینکه بارها متولیان کشور از جمله اعضای محترم شورای نگهبان اعلام کرده اند عدم احراز افراد برای این موضوع دلیل عدم صلاحیت های دیگر در صحنه خدمتگزاری نیست. لذا همان افراد به عنوان خادمی متعهد یا متخصص در کشور می توانند منشا خدمات باشند.
در مجموع به نظر می رسد با توجه به تجارب این سالها، نکاتی را جهت یادآوری می توان ذکر کرد که مناسب است مورد مداقه متولیان و جامعه قرار گیرد:
همانطور که اشاره شد اعلام عدم تایید یا احراز افراد
دال بر عدم اعتماد به افراد در سایر شئونات اجتماعی و اجرایی نسیت کما
اینکه افرادی زیادی در داوطلب بودن شرایط را کسب نکرده اند اما سالها است
که مطابق سایر صلاحیتهای اجرایی و علمی و تجربی در کشور منشا خدماتی هستند
چه کسی گفته است که خدمت کردن در نظام جمهوری اسلامی منحصر به نمایندگی
مجلس است.
به نظر می رسد که قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی باید با دقت مورد
ارزیابی قرار گیرد. متاسفانه در دوره های متعدد مجلس شورا اسلامی، دیده می
شود نمایندگان زمانی دست به اصلاح قانون انتخابات می زنند که چند ماهی از
عمر آن دوره باقی نمانده است. لذا یا ادامه مباحث و نتیجه گیری به عمر آن
دوره مجلس نمی رسد؛ یا مواردی در دستور کار قرار می گیرد که شائبه تسهیل
راه یابی همین افراد را در دور بعدی در جامعه دامن می زند. مانند کاهش
درصد رای برای راه یابی درمرحله اول انتخابات از 30 درصد به 25 و بعد به 20
درصد. در حالی که اگر نمایندگان درقانون انتخابات اشکالی می بینند؛ می
توانند در زمان مکفی مثلا شرایط داوطلب شدن را قوی تر و شفاف تر مصوب کنند
تا فقط افرادی بتوانند ثبت نام کنند که اجمالا شرایط لازم را داشته باشند.
دولت و بویژه کارگزاران اجرایی انتخابات چنانچه دارای دیدگاه سیاسی خاصی
هستند، چون متولی برگزاری انتخابات محسوب می شوند؛ نباید تحت تاثیر افکار
حزبی شان در فضا سازی دفاع از افراد خاصی قرار بگیرند که ممکن است صلاحیت
لازم را کسب نکرده باشند. مانند فرمایشاتی که رئیس جمهور محترم در جمع
استانداران و فرمانداران کشور بیان کردند. آن فرمایشات از موضع طرفداری از
جناح خاصی بود نه از موضع مسئول اجرایی انتخابات که باید بی طرف باشد.جناب
ایشان حتی تظاهر به بی طرفی هم نکردند تا بقیه متولیان ظاهرا خود را بی طرف
جلوه بدهند. اینگونه مواضع برای همه داوطلبان نگرانی ایجاد می کند که
مسئولین برگزاری انتخابات بی طرفانه عمل نمی کنند.
ملت رشید ایران که با هوشمندی و بصیرت تا کنون حیله های فتنه گرایانه
دشمنان و روشهای انحرافی اختلاف اندوزی در کشور را خنثی کرده اند،بخوبی می
دانند که ،سعه صدر افراد در اینگونه موارد، اعم از مسئولین و سایر آحاد
جامعه نشان قانون پذیری، قانونمندی و سطح پذیرش عقلانی جامعه است. لذا طرح
دیدگاههای متعدد در رویدادهای سیاسی کشور از جمله فرایند انتخابات نباید به
مشاجره و تشدید اختلافات خصوصا بی اعتمادی به ارکان ومتولیان ذیربط مانند
شورای نگهبان را فراهم کند کما اینکه بارها حضرت امام (ره) و مقام معظم
رهبری همگان را از جوسازی بر علیه شورای نگبهان باز داشته اند.
همانطور که عرض شد وجود دیدگاههای متفاوت در جامعه مردم سالار دینی طبیعی
است. اکثریت جامعه سعی می کنند در فرایند خدمت رسانی چه در دولت و چه در
مجلس شورای اسلامی افراد و جناحهای مدعی خدمت به ملت و نظام را بشناسند. با
وجود فتنه اندوزی های دشمنان و لجاجت و حسادت عده ای که متاسفانه با نقشه
های دیگران همراهی کردند تا لقب اصحاب فتنه را بخود اختصاص دهند،علیرغم
زمزمه های کور دشمنان خائن و بازی خوردگی افرادی در داخل، مبنی بربروز تقلب
در انتخابات ایران ، بررسیها و قضاوت های منصفانه داخلی و خارجی و حتی
اعتراف کسانی که خود این شعار بی اعتمادی تقلب در انتخابات را ساخته بودند،
نشان داد که با وجود برگزاری بیش از سی انتخابات در کشور،انتخابات ها در
ایران توسط هر دولت با هر نوع تفکر سیاسی در نهایت سلامت برگزار شده
است.جدای از مقدار رای رئیس جمهور فعلی که اختلاف معنا داری نداشته
است،اکثریت ملت ایران در دوره ای به آقای خاتمی حدود بیست میلیون رای
دادند و در دوره ای دیگر همین مردم به آقای احمدی نژاد در کمال آزادی و
ارده قریب 25 میلیون رای داده است.بطریقی که بجز افراد لجوج و معاند کسی
نمی تواند در فاصله اکثریت آراء تردید کند. پس حواسمان باشد که دشمن به
بهانه سمت گیری دولت یا شورای نگهبان حضور حد اکثری در انتخابات و خلق
حماسه ها ی دیگر را متزلزل نکند.گو اینکه مردم انقلابی و بصیر ایران
اسلامی زمزمه های اجانب که همیشه در آستانه انتخاباتها در ایران آغاز می
شود را می شنوند و برای رسوایی آنها و کوری چشم دشمن با هر سلیقه ای که
باشند، ،همانطور که رهبری عزیز فرمودند این بار هم با حضور گسترده خالق
حماسه ای دیگر خواهند بود. انشاءالله
محمد عباسی
وزیر سابق ورزش و جوانان
