در این رابطه محمد فرجامی - سرپرست هیأت سومین فصل کاوش در محوطه باستانی کهنک سربیشه - خراسان جنوبی اظهار داشت: فصل سوم از کاوش در این محوطه با هدف آموزش شیوههای کاوش باستانشناسانه به دانشجویان گروه باستانشناسی دانشگاه بیرجند به انجام رسید.
وی با اشاره به اینکه این پروژه یک کاوش کارآموزی دانشجویان باستانشناسی دانشگاه بیرجند بود، گفت: در این فصل دانشجویان ورودی سال 91 دانشگاه بیرجند در یک ترانشه 8×10 متر کاوش آموزشی را در بخش مرکزی محوطه و محل معروف به قلعه کهنک به پایان رساندند.
فرجامی افزود: در کاوشهای صورت گرفته در این ترانشه سازههای معماری مربوط به قرون سوم و چهارم هجری و دوران میانه اسلامی و قطعات سفال مربوط به این دوران به دست آمده است.
این باستان شناس اظهار داشت: همچنین بخشهایی از برج و باروی قلعه کهنک و فضاهای جانبی آن در این کاوش به دست آمده است.
فرجامی تصریح کرد: حدس گروه باستان شناسی بر این است که دیواری با عرض 20 سانتی متر در داخل این فضاها شامل برج شمال غربی قلعه کهنک که سازه اصلی آن با چینه و به شکل بیضی شکل ساخته شده اضافه شده است.
وی گفت: علاوه بر برج و ورودی در سمت جنوب شرقی، بخشی از حیاط مرکزی قلعه و فضاهای پیرامونی آن به دست آمده است که ورودی غالب این فضاها مشخص نیست.
به گفته فرجامی ، مصالح غالب این سازههای معماری که مربوط به دوره های سلجوقی تا ایلخانی را شامل میشوند عبارتند از، چینه، لاشه سنگ، خشت، ملات گل و گچ است.
وی گفت: در این فصل از کاوش دو قطعه سفال مربوط به دوره سامانی، اشیای مختلفی از قبیل مهره های سنگی و لعابی، اشیای مفرغی، الوارهای مربوط به سقف فضاهای معماری، چند ظرف سفالی مربوط به قرون ششم و هفتم هجری، سرپیکان ، نیزه و... کشف شد.
فرجامی با اشاره به شناسایی دو دوره اصلی سکونت در این محدوده در این فصل از کاوشها تصریح کرد: دوره اول سازههای معماری مربوط به سکونت فصلی بود که لایه ابتدایی و سطحی ترانشه را در برگرفته بود و دوره دوم سازههای معماری بود که مربوط به قرون پنجم تا هفتم هجری هستند.
به گفته وی، عمده سازههای معماری دوره اول سکونت را سازههای مربوط به اجاق و سازههای سنگی مربوط به پی چینی خانههای عشایری تشکیل میداد.
فرجامی همچنین گفت: در بررسیهای سطحی صورت گرفته در محوطه آثار سازههای معماری مربوط به قرون میانی اسلامی خرابههای یک آسیاب مربوط به دوره قاجار، قبرستان و نشانههای وجود دو کوره آجرپزی در محدوده قابل مشاهده است.
به گزارش پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، در این محوطه سه فصل کاوش از سال 1392 صورت گرفته است و مجوز فصل سوم کاوش در محوطه باستانی کهنک سربیشه خراسان جنوبی توسط ریاست پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری صادر شده است.