لیلة‌الرغائب، فرصتی برای تحول در انسان

به گزارش خبرگزاری بسیج استان خراسان رضوی، محسن تقوی، خبرنگار بسیج در یادداشت خود نوشته است: نخستین شب جمعه ماه رجب، شب لیلة‌الرغائب، تنها یک شب عادی نیست بلکه فرصتی بی‌بدیل برای اتصال به خداوند، بازسازی درونی و آغاز تحول معنوی است. این شب، نقطه آغاز فصلی است که از ماه رجب شروع می‌شود، در شعبان عمق پیدا می‌کند و در ماه مبارک رمضان به اوج می‌رسد. لیلة‌الرغائب شب بیدار شدن میل فطری انسان به سوی خدا و تمرین خواستن درست است؛ شبی که انسان از روزمرگی فاصله می‌گیرد و با نگاهی آگاهانه‌تر به مسیر زندگی خود می‌نگرد.

آرزو، رغبت و وهم سه مقوله متفاوت اما به‌هم‌پیوسته‌اند. آرزو مقدمه رغبت است و کاشتن بذر آرزو در وجود انسان، اگر با معرفت و شرایط درست همراه شود، می‌تواند موجب جوانه زدن امید و ایجاد بعثتی درونی شود. در مرتبه‌ای بالاتر، این رغبت است که انسان را عالمانه به سوی مقصدی والا به حرکت و صیرورت وا می‌دارد. اما در مقابل، وهم آفت آرزوهای طولانی است؛ آرزوهایی که بدون جهت و پشتوانه شکل می‌گیرند و انسان را در محبس خیال و امیال بی‌ریشه گرفتار می‌کنند و او را از حرکت در مسیر تعالی بازمی‌دارند. لیلة‌الرغائب فرصتی است برای پالایش آرزوها، تقویت رغبت‌های حقیقی و رهایی از دام وهم.

ابزار نشان دادن رغبت، دعا و تلاش برای تحقق آن است. ادعیه، نقشه راه رشد و محور وصول به حقیقت عالم وجودند. آرزوهای واقعی و قابل تحقق در مضامین بلند دعا نهفته‌اند و همچون علائم راهنما، انسان را به تغییر و تحول مطلوب در احوال خویش رهنمون می‌سازند و از موانع وهمی و نفسانی می‌رهانند. در شب لیلة‌الرغائب، دعا جایگاه ویژه‌ای دارد، زیرا این شب، شب خواستن پیش از ساخته شدن است؛ انسان ابتدا می‌خواهد و سپس خداوند عطا می‌کند.

در دعای روح‌بخش کمیل می‌خوانیم: «هَیْهَاتَ أَنْتَ أَکْرَمُ مِنْ أَنْ تُضَیِّعَ مَنْ رَبَّیْتَهُ»؛ خداوند کریم‌تر از آن است که بخواهد آفریده و تربیت‌یافته خویش را ضایع کند. اگر انسان به عمق همین یک فراز واقف شود، به شهود حقایق بسیاری دست می‌یابد. همان‌گونه که یک کوزه‌گر از شکستن کوزه‌ای که ساخته و فروخته است دل‌شکسته می‌شود، پروردگار عالم نیز مهربان‌تر از آن است که بخواهد انسان در آتش سوزان گناه گرفتار شود یا به آن رضایت دهد. از همین رو راه‌های متعدد سعادت را پیش پای انسان قرار داده است تا از زیان ابدی رهایی یابد.

لیلة‌الرغائب شبی است که خواسته‌ها باید از سطح امور صرفاً مادی فراتر بروند. «رغائب» به معنای خواسته‌های بزرگ، عمیق و ارزشمند است و منطق این شب یادآور می‌شود که طلب حقیقی شامل اصلاح دل، عمق ایمان، آرامش درونی، بینش و توان عبور از سختی‌هاست. دعایی که با معرفت همراه باشد، انسان را وابسته به نتیجه فوری نمی‌کند، بلکه خود انسان را تغییر می‌دهد و حتی اگر خواسته محقق نشود، اثر تربیتی و ماندگار بر جان او می‌گذارد.

در جهان شتاب‌زده امروز، لیلة‌الرغائب فرصتی برای مکث، بازتنظیم درون و اولویت‌بندی زندگی است. این شب به انسان یادآوری می‌کند که اگرچه همه چیز تحت کنترل او نیست، اما بی‌پناه هم نیست. خانواده‌ها می‌توانند با گفت‌وگوهای ساده، دعاهای کوتاه و ایجاد فضایی آرام، این شب را از یک آیین خشک به تجربه‌ای عاطفی و معنا‌بخش برای فرزندان تبدیل کنند. لیلة‌الرغائب تنها امری فردی نیست، بلکه می‌تواند زمینه‌ساز همدلی اجتماعی، دعا برای دیگران و توجه به دردهای جمعی باشد؛ چراکه دعا از «من» آغاز می‌شود اما نباید در «من» متوقف بماند.

در رأس دعاهای این شب، دعا برای فرج حضرت ولی‌عصر(عج) قرار دارد. گشایش همه کارها و حاجت‌ها در گرو فرج آن حضرت است و دعا برای ظهور ایشان، هم فرد را رشد می‌دهد و هم جامعه را به سمت امید، عدالت و معنویت سوق می‌دهد. قرائت دعاهایی مانند «اللهم ربنا العظیم» و دعای عهد، پیوندی عمیق با امام زمان(عج) ایجاد می‌کند و زیارت و بیعت روزانه با آن حضرت، مسیر معنوی زندگی انسان را استوارتر می‌سازد.

در پایان باید گفت پیام اصلی لیلة‌الرغائب یاد گرفتن خواستن درست است؛ خواستنی که انسان را بزرگ‌تر می‌کند نه صرفاً راضی‌تر. کمتر بخوانیم اما عمیق‌تر فکر کنیم، کمتر بخواهیم اما درست‌تر بخواهیم. این شب می‌تواند نقطه آغاز تحولی ماندگار باشد؛ فرصتی برای کاشتن بذر امید، پرورش رغبت‌های عالمانه، دوری از وهم و حرکت آگاهانه در مسیر بندگی خداوند، تا بهترین تقدیرها برای ایران و ایرانی رقم بخورد.