وحدت ملی؛ راهبرد عبور از پیچ تاریخی

قزوین_در هندسه فکری رهبر انقلاب، مجلس شورای اسلامی در کنار رسالت قانون‌گذاری، نماد اراده ملی و تجلی مشارکت مردم در اداره کشور محسوب می‌شود. از همین منظر، پیام اخیر امام سیدمجتبی خامنه‌ای به مجلس دوازدهم را باید تلاشی برای ترسیم نسبت میان «کارآمدی حکمرانی» و «سرمایه اجتماعی» دانست. تأکیدی که نشان می‌دهد در شرایط پیچیده امروز، موفقیت نظام حکمرانی بیش از هر زمان دیگری به حفظ اعتماد عمومی و تقویت همبستگی ملی وابسته است.

آنچه به این پیام اهمیت مضاعف می‌بخشد، شرایط ویژه‌ای است که کشور در ماه‌های اخیر تجربه کرده است. ایران در مقطعی قرار دارد که از یک‌سو با فشارهای خارجی، جنگ شناختی و عملیات روانی گسترده مواجه است و از سوی دیگر نیازمند تمرکز همه ظرفیت‌های ملی برای حل مسائل اقتصادی و اجتماعی است. در چنین فضایی، هرگونه شکاف سیاسی، اجتماعی و فرهنگی می‌تواند به بستری برای بهره‌برداری دشمنان تبدیل شود.

رهبر معظم انقلاب اسلامی، در پیام خود از انسجام ملی به عنوان یک فرصت بزرگ یاد کردند. فرصتی که در نتیجه همراهی مردم، حضور آگاهانه جامعه و همگرایی نیروهای مختلف شکل گرفته است. این تعبیر نشان می‌دهد که از منظر ایشان، وحدت یک پدیده طبیعی و دائمی نیست، بلکه سرمایه‌ای است که باید به صورت مستمر حفظ و تقویت شود. سرمایه‌ای که اگر مورد غفلت قرار گیرد، به سرعت در معرض فرسایش قرار خواهد گرفت.

از منظر علوم سیاسی، انسجام ملی مهم‌ترین مؤلفه قدرت نرم یک کشور به شمار می‌رود. قدرتی که برخلاف توان نظامی یا اقتصادی، از دل اعتماد عمومی، مشارکت اجتماعی و احساس تعلق ملی شکل می‌گیرد. تجربه کشورهای مختلف نیز نشان داده است که جوامع برخوردار از انسجام اجتماعی حتی در شرایط دشوار اقتصادی و امنیتی نیز توان عبور از بحران‌ها را دارند، اما کشورهایی که دچار گسست اجتماعی شده‌اند، در برابر کوچک‌ترین تهدیدها آسیب‌پذیر می‌شوند.

در این چارچوب، تأکید رهبر معظم انقلاب بر وحدت ملی را می‌توان پاسخی به یکی از مهم‌ترین راهبردهای دشمنان جمهوری اسلامی دانست. راهبردی که طی سال‌های اخیر بر تعمیق شکاف‌های اجتماعی، برجسته‌سازی اختلافات و ایجاد دوگانه‌های کاذب متمرکز بوده است. دشمن به خوبی می‌داند که هر اندازه پیوند میان مردم و نظام سیاسی مستحکم‌تر باشد، امکان تأثیرگذاری بر تحولات داخلی کاهش می‌یابد. از همین رو، جنگ روایت‌ها و عملیات رسانه‌ای گسترده علیه انسجام اجتماعی به یکی از محورهای ثابت سیاست‌های ضدایرانی تبدیل شده است.

در این میان، مجلس شورای اسلامی نیز مسئولیتی مضاعف بر عهده دارد. مجلسی که وارد سومین سال فعالیت خود شده، علاوه بر وظیفه قانون‌گذاری و نظارت، باید به تقویت سرمایه اجتماعی کشور نیز کمک کند. تصویب قوانین کارآمد، نظارت مؤثر بر اجرای قانون، پرهیز از حاشیه‌سازی‌های سیاسی و توجه به اولویت‌های واقعی مردم، از جمله اقداماتی است که می‌تواند به افزایش اعتماد عمومی و تحکیم همبستگی ملی منجر شود.

نکته مهم دیگر آن است که رهبر عزیز انقلاب، مفهوم وحدت را به معنای حذف اختلاف‌نظرها تعریف نمی‌کنند. جامعه پویا، جامعه‌ای است که در آن دیدگاه‌های مختلف وجود داشته باشد، اما این تفاوت‌ها نباید به تقابل و شکاف تبدیل شود. هنر حکمرانی و مسئولیت نخبگان نیز دقیقاً در همین نقطه معنا پیدا می‌کند؛ یعنی مدیریت اختلاف‌ها در چارچوب منافع ملی و جلوگیری از تبدیل رقابت‌های سیاسی به نزاع‌های فرسایشی.

رسانه‌ها نیز در تحقق این راهبرد نقش تعیین‌کننده‌ای دارند. امروز بخش مهمی از نبردهای سیاسی و اجتماعی در عرصه افکار عمومی جریان دارد. رسانه‌ی مسوول، رسانه‌ای است که در عین مطالبه‌گری و نقد منصفانه، به تقویت امید اجتماعی، انسجام ملی و اعتماد عمومی کمک کند. جامعه‌ای که در معرض بمباران مستمر اخبار منفی و روایت‌های تفرقه‌افکن قرار گیرد، به تدریج بخشی از سرمایه اجتماعی خود را از دست خواهد داد.

در نهایت، پیام رهبر انقلاب را باید یک نقشه راه برای همه ارکان کشور دانست. این پیام یادآور می‌شود که آینده ایران بیش از هر چیز به حفظ همبستگی ملی وابسته است. در شرایطی که کشور در حال عبور از تحولات مهم داخلی و منطقه‌ای است، انسجام ملی نه یک توصیه اخلاقی، بلکه یک ضرورت راهبردی برای حفظ امنیت، اقتدار و پیشرفت کشور محسوب می‌شود.

امروز بیش از هر زمان دیگری، ایران به هم‌افزایی ظرفیت‌ها، همدلی جریان‌ها و همبستگی اجتماعی نیاز دارد. پیام رهبر عزیز انقلاب نیز دقیقاً بر همین حقیقت تأکید می‌کند. اینکه سرمایه اصلی کشور نه منابع زیرزمینی، نه تجهیزات نظامی و نه شاخص‌های اقتصادی، بلکه مردمی هستند که در سایه وحدت و همدلی می‌توانند آینده‌ای مقتدر و امیدوارکننده برای ایران‌ سرافراز رقم بزنند.

سهیلا عظیمی

انتهای پیام/۱۰۱۰