
خبرگزاری بسیج اردبیل: استان اردبیل همواره در افکار عمومی بهعنوان یکی از مناطق خنک کشور شناخته میشود؛ استانی که شرایط اقلیمی خاص آن، در مقایسه با بسیاری از نقاط ایران، تصویری متفاوت از گرما و کمآبی ارائه میدهد.
با این حال، دادههای جدید هواشناسی نشان میدهد که خنک بودن نسبی این استان بههیچوجه به معنای مصون بودن آن از پیامدهای تغییرات اقلیمی و خشکسالی نیست.
کاهش بارندگی، افزایش تدریجی دما و تداوم خشکسالی در بخش عمدهای از مساحت استان، زنگ خطری جدی برای منابع آب، کشاورزی و پایداری زیستمحیطی اردبیل به شمار میرود.
اظهارات اخیر مدیرکل هواشناسی استان اردبیل نیز نشان میدهد که این استان، با وجود ثبت عنوان خنکترین استان کشور در خردادماه، همچنان با بحرانی عمیق و مزمن در حوزه خشکسالی دستوپنجه نرم میکند.
مدیرکل هواشناسی استان اردبیل اعلام کرد: بر اساس دادههای هواشناسی، استان خوزستان با میانگین ۳۷ درجه سلسیوس و استان اردبیل با ۲۲ درجه سلسیوس، بهترتیب گرمترین و خنکترین استانهای کشور در خردادماه سال جاری بودهاند.
وی افزود: میانگین دمایی استان اردبیل در این مدت ۱۸ درجه سلسیوس ثبت شده که نسبت به میانگین بلندمدت، ۰/۴ درجه افزایش داشته است. همچنین در خردادماه، بهطور میانگین ۲۳/۵ میلیمتر بارندگی در سطح استان ثبت شده که این میزان در مقایسه با میانگین بلندمدت، ۲۲ درصد کاهش را نشان میدهد.
مدیرکل هواشناسی استان اردبیل در ادامه با اشاره به وضعیت شهرهای مختلف استان گفت: طی خردادماه، گرمترین شهر استان پارسآباد با ۲۳/۷ درجه سلسیوس و خنکترین شهر، سرعین با ۱۳/۴ درجه سلسیوس بوده است. همچنین اصلاندوز با ثبت ۳۳/۵ میلیمتر بارندگی، پربارشترین شهرستان استان شناخته شد.
تشدید سالانه گرما در اردبیل
وی با یادآوری آثار تغییرات اقلیمی تصریح کرد: در ۳۰ سال گذشته، میانگین دمای خردادماه در استان اردبیل با آهنگ ۰/۷ درجه سلسیوس در هر دهه افزایش یافته که این مسئله بهروشنی بیانگر وقوع تغییرات اقلیمی در استان است.
مدیرکل هواشناسی استان اردبیل همچنین درباره وضعیت خشکسالی هشدار داد و گفت: طی ۱۰ سال گذشته، بیش از ۹۷ درصد مساحت استان اردبیل درگیر خشکسالی بوده است.
وی تأکید کرد: بر اساس دادههای هواشناسی، اردبیل با وجود آنکه در خردادماه خنکترین استان کشور بوده، از نظر کاهش بارش و تداوم خشکسالی با شرایط نگرانکنندهای مواجه است.
آنچه از این دادهها و اظهارات برمیآید، این است که بحران خشکسالی در اردبیل، بحرانی پنهان اما جدی است. خنک بودن نسبی هوا نباید سبب غفلت از روندهای نگرانکنندهای مانند کاهش بارندگی، افزایش تدریجی دما و گسترش خشکسالی در سطح استان شود.
وقتی بیش از ۹۷ درصد مساحت اردبیل طی یک دهه اخیر درگیر خشکسالی بوده، موضوع دیگر صرفاً یک نوسان فصلی یا مقطعی نیست، بلکه با یک روند ماندگار و اثرگذار روبهرو هستیم.
ادامه این شرایط میتواند پیامدهای گستردهای برای بخش کشاورزی، منابع آب زیرزمینی، امنیت غذایی و حتی الگوی سکونت در برخی مناطق استان به همراه داشته باشد.
بنابراین ضروری است که در کنار رصد دقیقتر شاخصهای اقلیمی، برنامهریزی برای مدیریت مصرف آب، سازگاری کشاورزی با شرایط جدید و تقویت سیاستهای مقابله با آثار تغییرات اقلیمی در اولویت قرار گیرد.
اردبیل اگرچه هنوز خنکترین استان کشور معرفی میشود، اما در واقع یکی از استانهایی است که نشانههای آشکار فشار اقلیمی و خشکسالی مزمن را تجربه میکند.