کتاب «جایگزین‌حبس» با محوریت اطفال و نوجوانان بزهکار منتشر شد

معصومه عطری، نویسنده کتاب «جایگزین‌های حبس»، در گفت‌وگو با بسیج ،اظهار کرد: در این کتاب تلاش کرده‌ام رویکردهای کیفری نسبت به اطفال و نوجوانان بزهکار و نقش جایگزین‌های حبس را در اصلاح، بازپروری و بازگشت آنان به جامعه بررسی کنم.

وی افزود: اگرچه موضوع اصلی کتاب، جایگزین‌های حبس است، اما مسئله محوری آن به اطفال و نوجوانانی مربوط می‌شود که مرتکب جرم شده‌اند؛ کودکانی که یک خطا نباید لزوماً تمام آینده آنان را تحت تأثیر قرار دهد.

عطری با بیان اینکه بزهکاری اطفال مسئله‌ای فراتر از مجازات است، گفت: هنگامی که درباره کودک یا نوجوان بزهکار صحبت می‌کنیم، باید توجه داشته باشیم که با فردی مواجه هستیم که همچنان فرصت تغییر، اصلاح و بازگشت به مسیر صحیح زندگی را دارد.

وی ادامه داد: اصلاح و تربیت، بازگشت به جامعه و انتخاب واکنشی متناسب با شرایط طفل، از مهم‌ترین دغدغه‌های عدالت کیفری در حوزه اطفال و نوجوانان است؛ به همین دلیل نمی‌توان صرفاً با نگاه مجازات‌محور به این موضوع پرداخت.

نویسنده کتاب «جایگزین‌ حبس» درباره رویکرد قانون‌گذار ایران نسبت به اطفال و نوجوانان عنوان کرد: در سال‌های اخیر، قانون‌گذار در قوانین کیفری، به‌ویژه در برخورد با اطفال و نوجوانان، توجه بیشتری به رویکردهای اصلاحی و تربیتی و استفاده از واکنش‌های غیرسالب آزادی نشان داده است.

عطری افزود: در موارد متعددی، امکان استفاده از مجازات‌ها و تدابیر جایگزین حبس پیش‌بینی شده است و بررسی این ظرفیت‌های قانونی می‌تواند در شناخت بهتر سیاست کیفری ایران نسبت به اطفال و نوجوانان مؤثر باشد.

وی درباره رویکرد پژوهشی کتاب خود گفت: این اثر با نگاهی به حقوق ایران و اسناد بین‌المللی، ظرفیت‌های جایگزین‌های حبس و جایگاه آنها را در مواجهه با اطفال و نوجوانان بزهکار بررسی کرده است و تلاش دارد نشان دهد این رویکرد تا چه اندازه می‌تواند به اصلاح، بازپروری و بازگشت آنان به جامعه کمک کند.

عطری تصریح کرد: هدف از انتشار این کتاب، توجه بیشتر به این واقعیت است که در مواجهه با کودک و نوجوان بزهکار، عدالت صرفاً به معنای مجازات نیست. گاهی عادلانه‌ترین واکنش، واکنشی است که به جای بستن راه آینده، فرصتی برای ساختن آن فراهم کند.