قزوین_ بسیج، تحولات اخیر جنگ یمن، عربستان سعودی را در برابر یک معادله دشوار قرار داده است، از یک سو ریاض برای مقابله با حملات انصارالله به دنبال حمایت خارجی است و از سوی دیگر، ورود بازیگران جدید به این منازعه میتواند دامنه و هزینههای آن را بهمراتب افزایش دهد. تلاش غیرمستقیم عربستان برای دریافت کمک اطلاعاتی از اسرائیل، در صورت تبدیلشدن به همکاری عملیاتی گسترده، برای ریاض تبعات و ملاحظات جدی به همراه خواهد داشت.
نخست؛ هزینه سیاسی و تاریخی
همکاری آشکار با اسرائیل در جنگی که در بستر منازعه داخلی جهان اسلام تعریف میشود، برای عربستان هزینه سیاسی و اجتماعی قابل توجهی خواهد داشت. ریاض باید میان نیازهای فوری امنیتی و پیامدهای بلندمدت چنین اقدامی توازن برقرار کند. ورود مستقیم اسرائیل میتواند روایت جنگ را از یک منازعه یمنی ـ سعودی به تقابل گستردهتر منطقهای تغییر دهد و زمینه را برای بهرهبرداری تبلیغاتی و سیاسی طرفهای مختلف فراهم کند.
دوم؛ مسأله پیمان مکه
عربستان همراه با پاکستان و ترکیه «توافق دفاعی مشترک مکه» را امضا کرد. این توافق بر تقویت همکاری دفاعی میان آنها تأکید دارد. از این منظر، توسل ریاض به اسرائیل برای حل یک بحران امنیتی در یمن میتواند این پرسش را ایجاد کند که جایگاه و کارکرد این پیمان سهجانبه در تأمین امنیت عربستان چیست. البته پاکستان اعلام کرده که درباره فعالسازی پاسخ نظامی در چارچوب پیمان مکه برای حملات حوثیها بحثی صورت نگرفته است.بنابراین، ورود اسرائیل، میتواند معادلات میان ریاض، آنکارا و اسلامآباد را پیچیدهتر کند.
سوم؛ خطر گسترش دامنه منازعه
از نگاه راهبردی، مهمترین مسأله برای عربستان این است که ورود اسرائیل به پرونده یمن میتواند ماهیت منازعه را تغییر دهد. اسرائیل دیگر صرفاً یک ارائه دهنده احتمالی اطلاعات یا فناوری تلقی نمیشود، بلکه ممکن است بهعنوان بخشی از یک ائتلاف منطقهای علیه جریانهای همسو با ایران دیده شود.این وضعیت میتواند واکنشهای متقابل را افزایش داده و جغرافیای درگیری را از یمن به سایر نقاط منطقه گسترش دهد. بنابراین، آنچه ممکن است در کوتاهمدت برای ریاض یک راهحل امنیتی به نظر برسد، در صورت عملیاتی شدن میتواند به افزایش سطح تهدید و پیچیدهتر شدن محیط امنیتی عربستان منجر شود.
نتیجهگیری راهبردی:
مسأله اصلی برای عربستان صرفاً یافتن یک متحد نظامی جدید نیست، مسأله، انتخاب میان «حل فوری تهدید» و «هزینه راهبردی گسترش جنگ» است. ریاض باید در این ارتباط همزمان سه پیامد را محاسبه کند: هزینه سیاسی همکاری با اسرائیل، تأثیر آن بر اعتبار پیمان دفاعی مکه و احتمال گسترش دامنه منازعه. بنابراین، هرگونه همکاری احتمالی ریاض و تلآویو در پرونده یمن باید نه فقط از منظر توان نظامی، بلکه از منظر هزینههای سیاسی، امنیتی و منطقهای آن ارزیابی شود.
دکتر مرتضی امیرینژاد
انتهای پیام/۱۰۰۱/
یادداشت| روایتی از حماسه جهادی بسیجیان در جنگهای ۱۲ روزه و رمضان
یادداشت|