
طاهره عاشوریان، مسئول سازمان بسیج جامعه زنان سپاه قدس گیلان، طی یادداشتی به مناسبت گرامیداشت هفته دفاع مقدس، نوشت:
حضور حماسی و نقشآفرینی ماندگار زنان ایرانی در هشت سال دفاع مقدس، جلوهای درخشان از ایمان، ایثار و مقاومت را در تاریخ پرافتخار انقلاب اسلامی به ثبت رساند؛ میراثی ارزشمند که با گذشت سالها، همچنان در عرصههای مختلف اجتماعی، فرهنگی و دفاعی تداوم یافته است. بانوان ایران اسلامی در جنگ تحمیلی سوم و جنگ رمضان ۱۴۰۴ نیز با تکیه بر همان روحیه ایثار و پایداری، بار دیگر نقش مؤثر خود را در پشتیبانی از جبهه مقاومت، تقویت روحیه ایستادگی و صیانت از ارزشهای انقلاب اسلامی به نمایش گذاشتند.
▪️ایران اسلامی با آغاز جنگ تحمیلی سوم بار دیگر با شرایطی مواجه شد که آثار آن تنها به میدانهای نظامی محدود نماند بلکه بخشهای مختلف زندگی اجتماعی و خانوادگی مردم را تحت تأثیر قرار داد. در این میان، بانوان ایرانی با حضور در عرصههای خانوادگی، اجتماعی، امدادی، درمانی و رسانهای، سهم مهمی در مدیریت شرایط بحرانی و حفظ انسجام اجتماعی ایفا کردند.
یکی از مهمترین نقشهای بانوان در شرایط جنگی، مدیریت خانواده و ایجاد آرامش روانی در میان اعضای خانواده است. مادران و همسران در روزهایی که نگرانی ناشی از حملات و اخبار جنگ بر زندگی مردم سایه میاندازد، مسئولیت سنگینی برای مراقبت از کودکان، سالمندان و سایر اعضای خانواده بر عهده دارند.
حفظ آرامش خانه، مدیریت نیازهای روزمره و تلاش برای تداوم فعالیتهای عادی زندگی، بخشی از مسئولیتی است که در چنین شرایطی بیش از گذشته بر دوش زنان قرار میگیرد.
حضور در عرصه امداد و همدلی اجتماعی در کنار نقش خانوادگی، بخشی از بانوان با حضور در فعالیتهای داوطلبانه و اجتماعی، به کمکرسانی به خانوادههای آسیبدیده و نیازمند پرداختهاند.
جمعآوری کمکهای مردمی، تهیه اقلام ضروری و همراهی با مجموعههای امدادی و خیریهها از جمله اقداماتی است که میتواند در کاهش فشارهای ناشی از بحران مؤثر باشد.
این حضور نشان میدهد که نقش زنان در جنگ تنها به یک حوزه محدود نیست و ظرفیت اجتماعی آنان میتواند در زمان بحران به پشتوانهای برای جامعه تبدیل شود.
بانوان کادر درمان در خط مقدم خدمت
کادر درمان نیز در شرایط جنگی با مسئولیتی مضاعف روبهرو شدند. پزشکان، پرستاران، امدادگران و دیگر کارکنان حوزه سلامت، فارغ از جنسیت، برای ارائه خدمات درمانی به آسیبدیدگان و حفظ روند خدمات پزشکی تلاش کردند.
عرصه رسانه نیز یکی دیگر از حوزههای حضور بانوان در شرایط جنگی است. خبرنگاران، عکاسان، فعالان رسانهای و تولیدکنندگان محتوای اجتماعی تلاش میکنند ابعاد انسانی جنگ و تأثیر آن بر زندگی مردم را روایت کنند.
روایت زنان از جنگ، بهویژه روایت مادران، همسران، امدادگران و خانوادههای درگیر بحران، میتواند تصویری متفاوت از پیامدهای اجتماعی و انسانی جنگ ارائه دهد؛ تصویری که در کنار اخبار نظامی، واقعیت زندگی مردم را نیز به مخاطبان منتقل میکند.
نقش زنان در حفظ تابآوری اجتماعی
جنگ، تنها آزمون برای توان نظامی یک کشور نیست؛ بلکه میزان تابآوری اجتماعی و توان مردم برای ادامه زندگی در شرایط دشوار را نیز محک میزند. زنان در این میان، با نقشهایی که در خانواده، محیط کار، فعالیتهای اجتماعی، درمانی و رسانهای بر عهده دارند، بخشی مهم از این تابآوری را شکل میدهند.
اگرچه میدان جنگ عمدتاً با تصاویر نظامی شناخته میشود، اما پشت این تصاویر، خانوادههایی قرار دارند که تلاش میکنند زندگی را ادامه دهند. در این میان، بانوان با پذیرش مسئولیتهای متعدد، از مدیریت خانه و مراقبت از فرزندان گرفته تا فعالیتهای اجتماعی و حرفهای، بخشی از بار این شرایط را بر دوش میکشند.
جنگ تحمیلی سوم، فارغ از تحولات نظامی و سیاسی آن، بار دیگر نشان داده است که مقاومت و تابآوری یک جامعه تنها در میدان نبرد تعریف نمیشود؛ بلکه در خانهها، بیمارستانها، مراکز امدادی، رسانهها و میان مردمی که برای حفظ زندگی روزمره تلاش میکنند نیز شکل میگیرد. زنان ایرانی در این عرصهها، یکی از ارکان مهم این تابآوری اجتماعی هستند.
جامعه زنان با الهام از میراث گرانبهای زنان شهیده و ایثارگر، بر تداوم مسیر جهاد، خدمترسانی، تربیت نسل مؤمن و انقلابی و تقویت فرهنگ مقاومت تأکید دارد؛ مسیری که در آن بانوان، ضمن حفظ جایگاه خانواده، در عرصههای اجتماعی و فرهنگی نیز حضوری فعال و اثرگذار دارند.
طاهره عاشوریان
مسئول سازمان بسیج جامعه زنان سپاه قدس