گام بلند خوزستان برای غربالگری ژنتیک

به گزارش خبرگزاری بسیج خوزستان دکتر مهرداد شریفی با اشاره به اجرای برنامه ژنتیک اجتماعی اظهار کرد: هدف از اجرای این برنامه، ارائه خدمات ژنتیک سلامت به عموم جامعه و گروه‌های هدف نیازمند این خدمات است.

وی افزود: با کاهش مرگ‌ومیر ناشی از بیماری‌های عفونی و بیماری‌های قابل پیشگیری با واکسن، سهم بیماری‌های ژنتیکی در مرگ و معلولیت شیرخواران افزایش یافته است؛ از این رو شناسایی و مداخله به‌موقع در بیماری‌های ارثی و ژنتیکی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

شریفی ادامه داد: بیماری‌های ارثی کودکان، اگرچه عمدتا نادر هستند، اما به دلیل تنوع بالا در مجموع سهم قابل‌توجهی از بیماری‌ها را به خود اختصاص می‌دهند و می‌توانند موجب مرگ زودرس و ناتوانی‌های ذهنی و جسمی شوند.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی اهواز شناسایی ناهنجاری‌ها و بیماری‌های ارثی در کودکان و همچنین شناسایی بیماری‌های غیرواگیر ارثی و خانوادگی را از اهداف برنامه ژنتیک اجتماعی عنوان کرد و گفت: برخی بیماری‌های ارثی و ژنتیکی با استفاده از آزمایش‌های تشخیصی، پیش از ایجاد معلولیت قابل شناسایی و در مواردی قابل درمان زودهنگام هستند و در بسیاری از موارد نیز می‌توان از بروز بیماری پیشگیری کرد.

شریفی بیان کرد: شناسایی افراد در معرض خطر ابتلا به بیماری‌های ارثی از طریق غربالگری زوجین متقاضی ثبت ازدواج انجام می‌شود و افراد دارای نتیجه غربالگری مثبت، برای دریافت مشاوره ژنتیک استاندارد به پزشک مشاور ژنتیک ارجاع داده می‌شوند.

وی افزود: در فرآیند مشاوره ژنتیک، اطلاعات لازم درباره تشخیص بیماری، عوارض، درمان احتمالی، نحوه توارث اختلال و احتمال ایجاد یا انتقال آن در اختیار فرد قرار می‌گیرد تا بتواند با آگاهی و بدون فشار و استرس درباره خطرات احتمالی تصمیم‌گیری کند.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی اهواز گفت: در این فرآیند، فرد مبتلا یا شناخته‌شده به‌عنوان سرنخ، می‌تواند زمینه شناسایی سایر افراد در معرض خطر در خانواده را فراهم کند و دامنه شناسایی موارد از طریق غربالگری آبشاری گسترش یابد.

وی با اشاره به روند اجرای برنامه در خوزستان اظهار کرد: برنامه غربالگری ژنتیک اجتماعی از بهمن‌ماه سال ۱۳۹۷ در مرکز بهداشت غرب اهواز و شهرستان اندیمشک آغاز شد و از ابتدای سال ۱۴۰۵ با فراهم شدن زیرساخت‌های اجرایی و آموزش ارائه‌دهندگان خدمت، قابلیت اجرا در تمامی شهرستان‌های استان را پیدا کرد.

شریفی افزود: این برنامه تا پایان سه‌ماهه نخست امسال در ۱۰ شهرستان اجرا شد و در سایر شهرستان‌های استان نیز تا پایان سه‌ماهه دوم سال جاری به مرحله اجرا رسید.

وی ادامه داد: با همکاری پزشکان مشاور ژنتیک در شهرستان‌های ماهشهر و ایذه، از ابتدای سال جاری امکان دسترسی مراجعان دارای غربالگری مثبت در این دو شهرستان و شهرستان‌های مجاور به خدمات مشاوره ژنتیک فراهم شده است.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی اهواز گفت: با پایان دوره آموزشی پزشک مشاور ژنتیک مسجدسلیمان تا پایان سال جاری، امکان ارائه مشاوره ژنتیک به موارد دارای غربالگری مثبت در این شهرستان و شهرستان‌های مجاور نیز فراهم خواهد شد.

در حال حاضر مرکز مشاوره ژنتیک غرب اهواز با حضور ۲ پزشک در مرکز جامع سلامت شماره هشت در بخش دولتی از سال ۱۳۹۷ فعال است و در شهرستان اندیمشک نیز یک پزشک در بخش خصوصی خدمات مشاوره ژنتیک به موارد دارای غربالگری مثبت ارائه می‌کند.