نیمی از مبتلایان دیابت در کشور از بیماری خود بیاطلاعند
به گزارش سرویس بسیج جامعه پزشکی خبرگزاری بسیج، شکلگیری و توسعه زندگی شهری، تغییر الگوی غذایی، کاهش تحرک و فعالیت بدنی مناسب، از عوامل مهمی است که در سالهای اخیر باعث بروز بیماریهای مختلف غیرواگیر از جمله دیابت شده است و در سراسر جهان آثار منفی زیادی را بر سلامتی افراد و جامعه وارد کرده است.
در کشور ما نیز تعداد مبتلایان به دیابت کم نیست و برخی از آمارها از ابتلای 3 تا 5 میلیون نفر در کشور به این بیماری خبر میدهدY آمار بالای این بیماری در ایران ضرورت آگاه سازی مردم را میطلبد و توجه به رژیم غذایی و ورزش را در جلوگیری از ابتلا به آن گوشزد میکند، مواردی که به نحوه و سبک زندگی امروزه ما مربوط هستند.
در این گزارش به مناسبت 23 آبان روز جهانی دیابت به بررسی علل و آمار ابتلا به دیابت در کشور و جهان پرداختیم که با هم میخوانیم.
بیماری دیابت یا همان بیماری قند چگونه بیماری است؟
دیابت یا بیماری قند، یک اختلال متابولیک در بدن است، در این بیماری توانایی تولید انسولین در بدن از بین میرود و یا بدن در برابر انسولین مقاوم شده و بنابراین انسولین تولیدی نمیتواند عملکرد طبیعی خود را انجام دهد و درنهایت قند خون افزایش مییابد، وجود مقدار فراوان قند در خون در درازمدت میتواند به بخشهای مختلف بدن مانند قلب، رگهای خونی، کلیهها، دستگاه تناسلی و دستگاه عصبی آسیب برساند.
شعار بهداشت جهانی و هشدار کارشناسان
«زندگی سالم و دیابت» شعار روز جهانی بهداشت برای سالهای 2014 تا 2016 تعیین شده است، هم اکنون در جهان بیش از 400 میلیون نفر به دیابت مبتلا هستند که پیشبینی میشود این رقم در سال 2035 به بیش از 600 میلیون نفر افزایش یابد، درایران نیز بیش از 11% جمعیت بالغ را دیابتیها تشکیل میدهند که نیمی از آنها از دیابت خود هنوز بیاطلاع هستند.
بنا بر آمار جهانی، تعداد افراد مبتلا به دیابت در دنیا بیش از ۳۴۶ میلیون نفر است و هر ۱۰ ثانیه دو نفر به دیابت مبتلا میشوند و هر هشت ثانیه یک نفر در اثر دیابت جان خود را از دست میدهد.
براساس آخرین آمارهای سازمان بهداشت جهانی، در سال گذشته پنج میلیون نفر در اثر دیابت فوت کردند، همچنین تا سال ۲۰۴۰ آمار دیابتیها به ۶۴۳ میلیون نفر خواهد رسید، در حالی که آمار مبتلایان به دیابت در سال ۲۰۳۰ در جهان ۴/۴ درصد برآورد میشود، این آمار هم اکنون در ایران ۷/۷ درصد است، زیرا در کشورهای توسعه یافته حدود ۹۰ درصد از افراد از دیابت خود آگاه هستند که این آمار در کشور ما حدود ۵۰ درصد است.
آمار مبتلایان به دیابت در جهان
با توجه به اینکه همهگیری دیابت در دنیا بخصوص در کشورهای فقیر و درحال توسعه در حال گسترش است، در سال 2014 برآورد شده حدود 9 درصد افراد بالای 18 سال به این بیماری مبتلا بودهاند و بر طبق آمار جهانی تعداد افراد مبتلا به دیابت در جهان حدود 346 میلیون نفر بوده که نشان میدهد دیابت پرهزینهترین بیماری غدد در جهان است.
از سویی در هر 10 ثانیه دو نفر به دیابت مبتلا میشود و هر 8 ثانیه نیز یک نفر در اثر دیابت جان خود را از دست میدهد و در حالیکه دیابت علت یک میلیون قطع عضو در سال شناخته شده است 90 درصدافراد مبتلا به دیابت، مبتلا به دیابت نوع 2 و 50% افراد مبتلا به دیابت از بیماری خود بیاطلاع هستند.
همچنین حدود 80درصد تلفات ناشی از دیابت متعلق به کشورهای کم درآمد و یا متوسط از لحاظ اقتصادی و 50 درصد مبتلایان به دیابت در اثر بیماریهای قلب و عروق فوت میکنند و پس از گذشت 15 سال از بیماری 2% مبتلایان به دیابت دچار نابینایی و 10% دچار عوارض شدید چشمی میشوند.
کشورهای هند و چین بیشترین آمار افراد مبتلا به دیابت را دارا هستند و طبق پیشبینی سازمان بهداشت جهانی آمار مبتلایان به دیابت تا سال 2030 دو برابر میشود.
آمار دیابت در ایران
حدود 4 میلیون ایرانی به دیابت مبتلا هستند و این در حالی است که نیمی از افراد مبتلا به دیابت از بیماری خود بیاطلاع هستند.
از طرفی سن ابتلا به دیابت نوع2 دردنیا 55 تا 65 سالگی است در حالیکه در ایران 45 تا 50 سالگی است به این ترتیب سن ابتلا به دیابت در ایران حداقل10 تا 15 سال پایینتر از سن شایع ابتلا در کشورهای توسعهیافته است.
از سویی دیگر هزینه درمان دیابت نوع 1 با عارضه ۱۲برابر هزینه درمان بدون عارضه آن است و هزینه درمان دیابت نوع ۲ با عارضه ۲۴ برابر هزینه درمان بدون عارضه آن است.
بررسیها نشان میدهد سه تا پنج میلیون نفر درکشور مبتلا به بیماری دیابت هستند که بسیاری از آنها به علت بیاطلاعی از بیماری خود به انواع عوارض دیررس دیابت مبتلا و هزینههای سنگینی به نظام سلامت وارد میکند.
دیابت و چاقی اپیدمی دوقلوی قرن حاضر
حسین دلشاد، فوق تخصص غدد درون ریز و متابولیسم دیابت و چاقی را اپیدمی دوقلوی قرن حاضر میداند و میگوید: این 2 مشکل در ایران نیز نسبت به گذشته افزایش پیدا کرده است به طوریکه هماکنون 5 تا 6 میلیون ایرانی مبتلا بوده به دیابت بوده و به همین میزان نیز از ابتلای بیماری خود خبر ندارند.
به گفته وی شیوع چاقی در کودکان نیز در حال افزایش بوده و باید توجه داشت که زمانی که چاقی از دوران کودکی آغاز شود درمان آن بسیار سختتر خواهد بود.
از طرفی در استانهای کشور شیوع دیابت متفاوت است و استان یزد در این مقوله پیشتاز بوده به طوری که محمود نوریشادکام، معاون آموزشی دانشگاه علوم پزشکی یزد در گفتوگو با خبرنگار سینا ضمن اشاره به اینکه استانهای یزد، قم و تهران بیشترین آمار بیماران مبتلا به دیابت در کشور را به خود اختصاص دادهاند، میگوید: یکی از عوامل بروز دیابت ذخیره ژنتیکی بوده و استان یزد یکی از مناطقی است که به دلیل مذکور دارای مردمانی مستعد ابتلا به دیابت در کشور است.
مصرف قند ساده در یزد نسبت به نقاط دیگر در سطح بالاتری قرار دارد
معاون آموزشی دانشگاه علوم پزشکی یزد با بیان اینکه بعضی از عوامل محیطی مثل تغذیه مخصوصاً مصرف شیرینیها و قند ساده نیز در این امر مؤثر است، ادامه میدهد: در استان یزد به دلیل مصرف بالای قند ساده آمار ابتلا به دیابت نسبت به نقاط دیگر در سطح بالاتری قرار دارد.
نوریشادکام، با بیان اینکه تحرک بدنی در شهرستان یزد در سطح پائینی قرار دارد، گفت: این امر ریشه در مباحث فرهنگی، شرایط محیط و تبلیغات دارد که این شهرستان را از این حیث متمایز کرده است.
وی با بیان اینکه از دو نفری که دیابت دارند یک نفر از این موضع بیاطلاع است افزود: استرسهای محیطی از جمله عواملی است که در ابتلا به دیابت مؤثر است و مردم یزد به دلیل سختکوشی، تعصب نسبت به کار و ایجاد فضای آرام برای خانواده مردم یزد به دلیل سختکوشی که در رشد آمار ابتلا به دیابت نقش مهمی دارد.
در پایان گزارش باید اذعان کرد با توجه به رشد بالای دیابت در کشور و جهان، ضرورت آگاه سازی مردم برای داشتن زندگی سالم بیش از پیش احساس میشود در حالیکه کودکان بیشتر از سایر افراد در معرض این بیماری قرار دارند که این نکته مهمی در پیشگیری از دیابت تلقی میشود، چرا که کودکان به عنوان زیربنای شکل گیری یک جامعه نقش مهمی در سلامت و آینده یک کشور ایفا خواهند کرد و اگر بتوانیم آنان را با سبک زندگی سالم، ورزش و تغذیه درست آشنا کنیم قدمهای مؤثری به سمت جامعه پویا و سالم برخواهیم داشت.
