یادداشت/مهدی خانعلیزاده
چرا آمریکا قطعنامه شورای امنیت علیه اسرائیل را وتو نکرد؟
ایجاد بستری برای شکلگیری رابطه نزدیک میان ترامپ و نتانیاهو، خروجی مشخصی است که اقدام غیرمنتظره دولت اوباما در عدم وتوی قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل به همراه دارد.
به گزارش خبرگزاری بسیج، تصویب قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل در محکومیت ادامه شهرکسازیهای رژیم صهیونیستی در مناطق فلسطینینشین، یکی از اخباری بود که فضای رسانهای جهان را تحت تاثیر خود قرار داد؛ چرا که پس از سالها، یک قطعنامه رسمی علیه اسرائیل از سوی ایالات متحده وتو نشد و اجازه تصویب یافت.
پس از این اقدام و همراهی «سامانتا پاور»، نماینده آمریکا در شورای امنیت با سایر اعضا مبنی بر محکومیت اقدامات صهیونیستها، تحلیلهای زیادی از سوی کارشناسان و اهالی سیاست صورت گرفت که محور مشترک اکثر قریب به اتفاق آنها، تاکید بر انتقام باراک اوباما، رئیسجمهور فعلی این کشور از جانشین خود یعنی دونالد ترامپ که تا حدود 20 روز دیگر بر صندلی ریاست کاخ سفید تکیه خواهد زد، است.
با این حال، نگاهی دقیقتر به صورت مساله و همچنین تحلیل سیاستهای اعمالی از سوی دولت اوباما در هشت سال گذشته، میتواند فرجام متفاوتی را برای تحلیل در این حوزه در اختیار کارشناسان قرار دهد.
اوباما در طول فعالیت خود به عنوان رئیسجمهور ایالات متحده، تلاش کرد تا چهرهای متفاوت از خود برای افکار عمومی به نمایش بگذارد و این رویکرد در زمینه سیاست خارجی هم نمود فراوانی داشت؛ به طوری که رکورد حمایتهای مالی، تسلیحاتی و پشتیبانی کاخ سفید از اسرائیل در این زمان شکسته شد. میراث اوباما پس از هشت سال، یک کارنامه درخشان در حمایت از رژیم صهیونیستی – با وجود اختلافات علنی بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر این رژیم با شخص او – است.
از سوی دیگر، ترامپ از زمان برگزیده شدن به عنوان رئیسجمهور منتخب، حضور پررنگی در تصمیمگیریها و تصمیمسازیهای کاخ سفید داشته و اتفاقا مشورت با او یکی از رویکردهای علنی و بیان شده اوباما و کاخ سفید در این مدت چند هفتهای بوده است.
بنابراین میتوان از زاویهای دیگر به ماجرای تصویب قطعنامه ضداسرائیلی در شورای امنیت و عدم مخالفت دولت اوباما با آن نگاه کرد و این اقدام را «پاس طلایی اوباما به ترامپ» برای زمینهسازی تشکیل یک رابطه گرم و صمیمانه میان دولت جدید آمریکا و دولت مستقر در تل آویو دانست.
ایجاد بستری برای شکلگیری رابطه نزدیک میان ترامپ و نتانیاهو، خروجی مشخصی است که اقدام غیرمنتظره دولت اوباما در عدم وتوی قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل به همراه دارد و همین میتواند اصلیترین دلیل برای دست زدن به این تاکتیک سیاسی از سوی کاخ سفید باشد.
جاده ناهموار سیاستورزی ترامپ در جامعه ایالات متحده – که ناشی از شخصیت غیرسیاسی و سلبریتیگونه او و همچنین موج تخریب شخصیت او در دوران تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری 2016 است – قطعا نیاز به اهرمهایی برای هموارسازی دارد که قطعا این اقدام باراک اوباما میتواند یکی از مصادیق مهم و تاثیرگذار آن باشد.
پس از عدم وتوی قطعنامه ضداسرائیلی، نتانیاهو به انتقاد جدی از آن پرداخت و صراحتا اعلام کرد که توجهی به این اقدام ندارد. در طرف مقابل هم ترامپ از عزم جدی خود برای عدم تکرار چنین موضوعی با محوریت گرم کردن هر چه بیشتر رابطه واشنگتن – تل آویو خبر داد؛ یعنی دقیقا همان رویکردی که مطلوب نظام سیاسی آمریکاست.
خرق عادت آمریکا در عدم وتوی قطعنامههای ضداسرائیلی شورای امنیت، یک دستاورد پنهان دارد و آن، امکان پشتیبانی هر چه بیشتر کاخ سفید از جنایتهای رژیم صهیونیستی در منطقه غرب آسیا و شمال آفریقاست و چه چیزی از این مساله برای کسب رضایت دولت تندروی اسرائیل جذابتر است؟