به گزارش بسیج دانشجویی خبرگزاری بسیج، سازمان بسیج دانشجویی با دارا بودن بیش از هزاران دفتر دانشگاهی قطعا نبض جریان و جنبش دانشگاه در کشور به حساب میآید، در این بین دانشگاههای شهر تهران قلب تپنده این جریان هستند. تقریبا در تاریخ حرکتهای دانشجویی از دهه چهل در ایران نقش دانشگاههای شهر تهران در شکل گیری جریانات بی بدیل است لذا با تمامی این مکتوب همگان بر نقش پر رنگ بسیج دانشجویی دانشگاههای تهران بزرگ صحه میگذارند.
همیشه انتخاب مسئول بسیج دانشجویی دانشگاههای تهران حائز اهمیت است. به تازگی از سوی مسئول سازمان بسیج دانشجویی هادی قاسمی به این سمت منصوب شد. قاسمی که در رزومه کاری خود تقریبا هیچگاه جدا از بدنه دانشگاه و جنبش دانشجویی نبوده است معتقد به این است که از اول انقلاب مقوله دانشگاه و علم جزو اصلیترین دغدغههای حضرت امام و مسئولین بوده است.
قاسمی همچنین تاکید دارد که حرکت جهادی تفکری است که مخصوص نیروهای انقلاب است و آن را حرکتهای هجرت به اختیار معرفی میکند.
به عقیده وی با این فرمانی که دولت جلو میرود فناوری هستهای، فناوری فضایی و ساخت ماهواره، تکنولوژیهای برتر و علوم نفتی هم در موزه قرار میگیرد. در واقع ما موزهای از توان داخلی را داریم.
مسئول بسیج دانشجویی دانشگاههای تهران بزرگ معتقد است با این روش مدیریت دولت، در بهترین شرایط در چند سال آینده به کشورهای حاشیه خلیج فارس تبدیل خواهیم شد. کشور را در بحث علم و فناوری به سبک پادشاهان کشورهای عربی اداره کردن افتخار نیست برای کشور؛ بلکه این مدل مملکت داری به هویت ملی و تحقیر جوانان منتهی میشود.
متن مصاحبه با هادی قاسمی مسئول بسیج دانشجویی دانشگاههای تهران بزرگ در ذیل آمده است:
به نظر شما چه اتفاقاتی در اواخر دهه شصت و پایان جنگ رقم خورد که امام خمینی(ره) بسیجیان را ملزم به تشکیل بسیج دانشجویی و طلاب کرد؟
قاسمی: توجه به فرازهای فرمان امام برای تشکیل بسیج دانشجویی و طلاب بسیار مهم است، زیرا این فرمان در زمانی صادر شد که جنگ تمام شده بود و بسیج نقش خودش را در میدان دفاع مقدس و یک نبرد سخت انجام داده و چند ماه بعد از آتشبس، حضرت امام تصمیم میگیرد یک اتفاقی را داخل خود بسیج رقم بزنند.
*واکاوی علل فرمان امام برای تشکیل بسیج دانشجویی و طلاب
این اتفاق، اتفاق مهمی است. تأسیس بسیج در بسیج از سوی امام خمینی(ره) واقعاً باید یک علت مهم داشته باشد. چه علتی داشت که امام(ره) چنین فرمانی دادند از لحاظ نگاه بیرونی برداشت این بود که بسیج کار خودش را که انجام میداد، آیا ضرورت و نیازی بود که حضرت امام برای بسیج قید خاص بگذارند و این مفاهیم بلند را از بسیج دانشجویی و طلبه درخواست کنند؟
نکته مهم «طرح بسیج در بسیج» این است که در ساحت علم این اتفاق رخ میدهد. بسیج خودش یک واژه مقدس است و علم و دانشگاه و حوزه هم ساحت مقدسی است. این موضوع نشاندهنده یک نگرانی از سوی امام خمینی(ره) حس میشود و در پیام 2 آذر 67 خود که فرمان به تأسیس بسیج دانشجویی و طلبه میدهند نیز نشاندهنده آن است که رهبر کبیر انقلاب خیلی مطالب را از دانشگاه و حوزه میخواهند.
امام در فرمان خود برای تاسیس بسیج دانشجویی و طلاب میفرمایند «امروز یکی از ضروریترین موضوعات تشکیل بسیج دانشجویی و طلبه است» و بعد میفرمایند «فرزندان انقلابیام در این دو سنگر پاسدار اصول تغییرناپذیر نه شرقی و نه غربی هستند. اجازه ندهند ایادی استکبار در این دو سنگر نفوذ کنند. مسائل اعتقادی سایر بخشها به عهده این دو سنگر حساس است.» بعد در این پیام میفرمایند به فکر تشکیل بسیج جهانی اسلام باشید. این فرازهای بلند را امام امت از بسیج دانشجویی و طلاب خواستار است.
*بسیج دانشجویی از دیگاه امام دارای کارکرد ویژه است
اهمیت موضوع زمانی است که بسیج دانشجویی قرار است یک کار ویژه را انجام دهد که بقیه نمیتوانند انجام دهند. سؤال اینجاست حضرت امام نمیتوانستند از دانشگاه و حوزه این خواست را داشته باشند. چرا در پیام خود میفرمایند فرزندان انقلابیام در این دو سنگر حساس این کارها را انجام دهند.
همه این مسائل قابل تأمل است. سوال دیگر این است که دانشگاه یک نهاد مقدس و ظرفیتی علمی و برگرفته از انقلاب اسلامی است. پس چرا امام از حوزه و دانشگاه نگران هستند، اما خواستهای خود را به حوزه و دانشگاه نمیدهند؟ اینها سؤالات اساسی است که به ضرورت وجودی بسیج دانشجویی و طلاب اشاره میکند.
بسیج دانشجویی معادل برخی تشکلهای دانشجویی رقم نمیخورد. بسیج چتری گسترده دارد و یک منطق و ظرفیتی است که متعلق به همه است، پس بناست کار مهمی را شکل دهد. بسیج را تقلیل دادن در حد یک گروه جفای به آن است.
امام خمینی(ره) در سالهای آغازین انقلاب اسلامی فرمان «تحکیم» حوزه و دانشگاه را دادند و در اواخر عمر شریف خود بر تشکیل سازمان بسیج دانشجویی و طلاب تاکید کردند، آیا این دو پیام را در یک راستا میدانید؟
قاسمی: از اول انقلاب مقوله دانشگاه و علم جزو اصلیترین دغدغههای حضرت امام و مسئولین بوده است. در اوایل انقلاب شاهد بودیم چند سالی دانشگاهها تعطیل میشود. این نشان از اهمیت ماجرا است و نگرانی از این مسأله است. دانشگاه محل تولید فکر و محل پیشران جامعه است و جامعه به سمتی که او تعریف کند حرکت میکند و به خاطر همین حضرت امام از محیط دانشگاه احساس دغدغه میکند.
*تاکید امام بر تاسیس سازمان پس از تحکیم حوزه و دانشگاه
بعد از فرمان تحکیم حوزه در دانشگاه امام(ره) نسبت به این دو جایگاه علم تأکید بیشتری میکنند. تأکید ویژه حضرت امام(ره) به جریانی است که خود را به انقلاب اسلامی نشان داده است و وفادار به انقلاب است و دانشگاه توسط این جریان راهبری، آنالیز و پیگیری میشود. این دو پیام در راستای هم است.
حضرتعالی تفاوت بسیج دانشجویی را با دیگر تشکلها در چه مسائلی میبینید؟
قاسمی: تفاوت بسیج دانشجویی با دیگر تشکلها این است که بسیج دانشجویی چندبعدی است و تکبعدی نیست. خیلی از تشکلها ماهیتشان صرفاً سیاسی است، برخی علمی هستند، بعضی دارای ماهیت خدمترسانی هستند. بسیج دانشجویی تلفیق همه این بخشها است. فهمی که از بیانات رهبری در مورد بسیج دانشجویی صورت میگیرد فعالیت در 4 عرصه است. میدان علم، سیاست، خدمترسانی و دینداری چهار محوری است که رهبری از بسیج دانشجویی انتظار دارند و این یکی از وجوه تفاوت بسیج دانشجویی با دیگر تشکلها است.
سالهاست دانشجویان به عنوان پیشران حرکتهای جهادی با محوریت محرومیت زدایی اقداماتی را انجام میدهند که شاید بهترین واژه برای آن «جهاد » باشد. اقدامات بسیج دانشجویی دانشگاههای تهران در این بخش چه چیزی است؟
قاسمی: یکی از محورهای بسیج دانشجویی خدمترسانی است یکی از وجوه خدمترسانی اردوهای جهادی است. در این عرصه هم اگر نقص سیستمهای فرهنگی، اقتصادی و خدمترسانی به مردم نباشد نیازی به این کارها نیست. لذا با توجه به کمبود اقدامات دستگاههای مختلف این عمل برگرفته از یک نیاز است. وقتی یک شهروندی در کشور در نقاط مرزی و روستاها شرایط صحیحی برای زندگی کردن، رشد و پیشرفت ندارد پس نقصی در سیستم وجود دارد که در ابتدا نیاز است دستگاهها ورود پیدا کنند و اگر این اتفاق رخ نداد حضور نیروهای جهادی الزامی است.
*اردوهای جهادی هجرت به اختیار است
حرکت جهادی تفکری است که مخصوص نیروهای انقلاب است که از شروع انقلاب اسلامی با عنوان جهاد (سازندگی) کار خود را آغاز کرد. اردوهای جهادی هجرت به اختیار است.
اخیراً رهبری فرمودند «آتش به اختیار» که برخی سعی کردند این مسأله را به نوعی باز معنا کنند و معادل معنایی غلط از آن را به جامعه القاء کنند. آتش به اختیار واژگانی است که سالهاست جریان مؤمن انقلابی حول او شکل گرفته و اقدامات و کارهایی را انجام داده است. هجرت به اختیار یکی از شقوق آتش به اختیار است و یکی از مصادیق آن است. یعنی یک مسأله مهم مثل خدمت به مردم و مستضعفین توسط بسیج دانشجویی دنبال میشود. امسال بالغ بر 3 هزار دانشجو از دانشگاههای شهر تهران فقط در تابستان به اردوهای جهادی اعزام خواهند شد.
تمرکز ویژه بر جنوب کرمان و خراسان شمالی داریم، البته در بقیه کشور نیز حضور داریم. بخش زیادی از این تمرکز به خاطر محرومیت است و بخش دیگر به خاطر این است که وقتی در جایی متمرکز کار جهادی کنیم نتیجه بهتری خواهد داشت.
اولویتهای سازمان بسیج دانشجویی چه چیزهایی است؟
قاسمی: در بسیج دو اولویت داریم یکی کادرسازی و دیگری نقشآفرینی. خود نقشآفرینی نیز به دو بخش نقشآفرینی عمومی و تخصصی تقسیم میشود. نقشآفرینی عمومی ناظر به فضای دانشگاه است که بیشتر فعالیت سیاسی و علمی پژوهشی و معنوی است. وجه دیگر که تمرکز بسیج دانشجویی است نقشآفرینی تخصصی است و هدفمان در بسیج دانشجویی دانشگاههای تهران بزرگ پیگیری برای حل چالشهای اساسی نظام است که این چالشها در حوزههای مختلف است.
* دانشگاههای تخصصی مسائل و چالشها را مطالبه و پیگیری میکنند
این چالشها در موضوعات و سطوح مختلف نیز پیگیری میشود. در واقع در بسیج دانشجویی مسائل متعددی را در دستور کارمان قرار دادهایم. بالاخره قراردادهای نفتی، محصولات تراریخته، 2030، FATF و محیط زیست همه مسائل مهم کشور هستند. اینها باید توسط جریان دانشجویی مطالبه و دنبال شوند. برای مطالبه و پیگیری برنامه ما این است که به صورت کاملاًٌ تخصصی مناسب با دانشکدههای متخصص تهران، ابتدا فهم درست از مسأله داشته باشیم و سپس یا مطالبهگری میکنیم یا فرهنگسازی میکنیم و یا مشارکت در اجرا خواهیم داشت.
ممکن است این مطالبهگری و دنبال کردن موضوع مسأله آب یک روستا باشد. سطح این مسأله نقطهای و بومی است. شاید مطالبهگری مسأله منطقهای یا شاید مسألهای ملی باشد، لذا دانشگاههای ما تخصصی این مسائل را دنبال میکنند، ممکن است گاهی با پیگیری از دستگاه مسئول آن مشکل حل شود. ممکن است با فرهنگسازی آن مشکل حل شود، حتی گاهی هم مسئولین دوست دارند هم مردم میخواهند یک مشکلی در جایی حل شود لذا نیاز است عدهای بروند و در علمیات مشکل را حل کنند.
بعضی وقتها مشارکت در اجرا داریم که جنس کارهای جهادی از این مسائل است. مردم منطقه کمک میکنند مسئولین هم شاید بخواهند کمک کنند، وقتی توان اجرایی کشور توانایی ندارد، ما در مصداق ورود پیدا میکنیم، چنین کارهای ما مطالبه مشفقانه در منافع ملی است.
پیگیری و مطالبه مسائل ملی ما ناظر به مسائل اصلی و اساسی کشور رقم میخورد اگر فعالیت سیاسی میکنیم ناظر به مسائل اساسی کشور است، این جنس فعالیتهای ما در بسیج دانشجویی است.
*تشکیل دبیرخانه بررسی قاچاق کالا
در بسیج دانشجویی تهران بزرگ، دبیرخانههایی متأثر از مسائل مختلف خواهیم داشت. ما برای موضوع قاچاق کالا دبیرخانه خواهیم داشت که مسائل آن از کف بسیج آغاز میشود و ممکن است موضوعی را یک دانشگاه یا چند دانشگاه پیگیری کنند.
بسیج دانشجویی در دانشگاهها نسبت به مسائل دو نقش دارند، یک نقش ناظر بر خود دانشگاه است و اعضای بسیج دانشجویی آن دانشگاه به موضوعی ورود و پیگیری میکنند. اما نقش دیگر بدین شکل است که بعضی از مسائل به صورت هماهنگ دنبال میکنند تا هم افزایی بهتری اتفاق افتد. یعنی بسیج دانشجویی دانشگاههای مختلف همزمان و بصورت هماهنگ به موضوعاتی که وجه مطالبه جمعی در آن نیاز است وارد میشوند و آْن موضوع یا دغدغه را در شورای تبیین مواضع بسیج دانشجویی مطرح میکنند. اعضای شورای تبیین مواضع بسیج دانشجویی هم به روش انتخاباتی مشخص و از بدنه خود دانشجویان هستند.
در روزهای گذشته شاهد قراردادی با شرکت توتال فرانسه در حوزه صنعت نفت بودیم. همچنین در آستانه سالگرد برجام ماهوارههای تحقیقاتی به موزه فرستاده میشوند. نظر حضرتعالی در مورد این مسائل چیست؟
قاسمی: در دولت طرحی با ظاهری زیبا به نام تعامل با دنیا چکشکاری و آماده شد و منطق آن این است که دنیا بیاید به ما کمک کند تا پیشرفت کنیم. من به وجوه دیگر IPC کاری ندارم تنها به یک بعد آن میپردازم. از دولت محترم که پیگیر مسأله قراردادهای نفتی است سؤال میکنم کجای این قرارداد بحث انتقال فناوری دیده شده است. قرار بر این بود که ضمن شرکت با شرکتهای بزرگ دنیا فناوری را وارد کشور کنیم. این موضوع را دولت شفاف کند.
* قراداد توتال ابهامات زیادی دارد
دولت به جامعه دانشگاهی بگویند با این روش و بدین شکل که جلو میرود آیا انتقال فناوری داریم؟ این قرارداد ابعادش پنهان است و ابهامات زیادی برای جامعه دانشگاهی دارد. یکی از ابعاد مهم در این قرارداد همین بحث انتقال فناوری است. در مصاحبهها و مواضع دائم از او حرف میزنند خوب بفرمائید چه انتقال فناوری رخ داد و به مردم بگویند با این روش انتقال فناوری انجام میشود و اجازه نقد آن را نیز به دانشجویان بدهند.
در برجام یکی از مسائلی که مطرح شد این بود که ما در هستهای با فناوری جدید رشد میکنیم و به جلو میرویم دولت پاسخ دهد چه اقدام ویژه و رشدی در فناوری هستهای رخ داده است و اهالی رسانه را به مراکز هستهای ببرد و بگوید ما چنین اقداماتی را انجام میدهیم و گزارش دهد.
در این چهار سال اخیر چه اقدامی انجام داده است. آیا دانشکدههای هستهای را افزایش دادهایم؟! کاری که دنیا دارد به سمتش میرود. آیا در کشور ما رشتههای تحصیلی هستهای افزایش یافت؟ آیا آزمایشگاههای پیشرفته هستهای ایجاد شده است؟ آیا به تولیدات محصولات هستهای دست یافتهایم؟ چه انتقال فناوری اتفاق افتاده است؟ واقعاً انسان تأسف میخورد از اینکه مشاهده میکنیم برخی مسئولین مصاحبه میکنند و میگویند نمیتوانیم ماهواره پرتاب کنیم، بلکه باید موزهای بزنیم و تنها نشان دهیم کارهایی در صنعت فضایی صورت گرفته است.
*دولت به دنبال تأسیس موزه در موضوعات اقتدارآفرین است
با این فرمانی که دولت جلو میرود فناوری هستهای، فناوری فضایی و ساخت ماهواره، تکنولوژیهای برتر و علوم نفتی هم در موزه قرار میگیرد. در واقع ما موزهای از توان داخلی را داریم. دولت به دنبال تأسیس موزه در موضوعات اقتدارآفرین است و تمایل دارد توانمندیهای داخلی را در موزه ببیند، این کار ظلم به کشور است. حتماً با مدل موزهای برخورد کردن با توانمندیهای داخلی ما را از افق 1404 که طبق آن باید کشوری توسعهیافته باشیم و دارای جایگاه علم و فناوری اول در منطقه دور میکند نگاه موزهای به توانمندیهای داخلی حتماً ما را به جایگاه علم و فناوری در منطقه نخواهد رساند. در چهار سال اخیر در این دولت شاهد هیچ پیشرفتی در حوزه و فناوری نبودهایم.
در دولت قبل ماهواره امید پرتاب شد که خود همین مسأله امید به جوانان داد. پس از آن موجود زنده پرتاب شد. ماهواره شریف ست آماده پرواز بود چه شد. همه اینها نشان میدهد در حوزه قراردادهای نفتی هم با همین مسائل روبهرو هستیم.
*علم و فناوری در این دولت غریبترین شرایط را دارد
سؤال ما از دولت به عنوان جنبش دانشجویی این است که پروژههای شورای عتف و طرحهای کلان ملی چه بر سرش آمد. چرا گزارش نمیدهند طرحهای کلان ملی در موزه دانشگاهها قرار گرفت. ماهواره هم که به شکل دیگری در موزه قرار گرفت. فناوری هستهای هم که به این شکل افتاده است. جوانان ما هم در حوزه علمی بدین روز افتادهاند. دولت در حوزه علم و فناوری چه توفیقی را رقم زده است. علم و فناوری در این دولت غریبترین شرایط را دارد.
طنز تلخ این است که یک زمانی در این کشور هر لحظه از تلویزیون شاهد خبرهایی چون آماده بودن ماهواره امید برای پرتاب، موشک روی لانچر آماده پرتاب، بحث سلولهای بنیادین، فناوری هستهای از 5 درصد به 20 درصد بودیم. هر شبکهای میزدیم حس غرور ملی به جوانان و مردم دست میداد. کشور در مسیر شتاب علمی قرار گرفته بود. الان چه اتفاقی افتاده است. این شبکه را میزنیم در بخش هستهای بتن ریختهاند، شبکه دیگری میزنیم ماهواره را به موزه بردهاند و قرار است فلان کشور بیاید کاری برای ما انجام بدهد.
*کشور را در بحث فناوری به سبک پادشاهان کشورهای عربی اداره کردن افتخار نیست
با این مسیری که میرویم در بهترین حالت در دنیا یک کشور مصرف کننده و خریدار خوب هستیم. وقتی در کشوری اعلام شود افتخار خوب کشور خرید خوب است و افتخارش خریدار بودن خوب؛ تولید ملی، سرنوشتش معلوم است.
در بهترین شرایط در چند سال آینده به کشورهای حاشیه خلیج فارس تبدیل خواهیم شد. کشور را در بحث علم و فناوری به سبک پادشاهان کشورهای عربی اداره کردن افتخار نیست برای کشور؛ بلکه این مدل مملکت داری به هویت ملی و تحقیر جوانان منتهی میشود. دانشآموزی که هر روز اخبار اختراع، پرتاب ماهواره و تولید ملی را بشنود آماده میشود در بزرگسالی برای ادامه این راه.
* «ما میتوانیم» در کشور به موزه رفته است
الان ببینید در مدارس ما به چه چیزی افتخار میکنند. دولت دستاوردسازی میکند در کتابهای درسی به اسم برجام. آیا امیدی در دل آن جوانی که وارد دانشگاه میشود هست؟ ما میتوانیم در کشور به موزه رفته است. هویت ملی به محاق رفته است. در همایش بیداری اسلامی و جوانان که سالها پیش در کشور برگزار شد، جوانان کشورهای مختلف که به ایران آمده بودند، به ما میگفتند مدل اداره کشور ایران مدل جالب و خوبی است. ما افتخار میکنیم شما توفیق علمی با وجود تحریم دارید.
در آن همایش به ما میگفتند حس غرور به ما دست میدهد وقتی در اوج تحریم موجود زنده به فضا میفرستید. در حالی که الان برای برخی جوانان جهان این سؤال است که آیا جوانان ایران از آرمانهای خود عدول کردهاید؟ در حالی که چنین نیست، اما به سمت آن در حال حرکت هستیم.