پشت پرده گرانی ارز

به گزارش خبرگزاری بسیج، وطن امروز درباره گرانی ارز گزارش داده است: از شروع تجمعات خیابانی یعنی 7 دی‌ماه، ارز حرکت صعودی داشته و دیروز در نهایت به 4400 تومان رسید. اخبار واصله حاکی از تزریق ارز توسط بانک مرکزی به بازار است اما مشخص نیست این حجم بالای ارز به کجا می‌رود! دلار افسارگسیخته به سمت 5500 تومان حرکت می‌کند. به گزارش «وطن امروز»، دیروز هم بازار سکه و ارز پرالتهاب بود. به نظر می‌رسد اتفاقات اخیر اگر برای خیلی‌ها بد بود اما برای دلالان و سفته‌بازان بسیار پرسود بوده است. بر این اساس، نرخ فروش دلار دیروز توسط صرافی‌ها 4400 تومان اعلام شد در حالی که پیش از تجمعات بر پایه 4200 تومان معامله می‌شد. طلا هم روند رو به رشدی داشته به طوری که سکه تمام‌بهار آزادی طرح جدید دیروز یک‌میلیون و 510 هزار تومان و سکه تمام‌ بهار طرح قدیم یک‌میلیون و 465 هزار تومان فروخته شد. مدیرکل ریالی و نشر بانک مرکزی همزمان با تشدید نوسانات قیمت سکه در بازار، اعلام کرده است: بازار طلا بازار پرنوسان و پرریسکی است و محل مناسبی برای مردم عادی جهت سرمایه‌گذاری نیست و ممکن است با کاهش جهانی قیمت طلا خریداران سکه متضرر شوند.

بانک‌ها یا صرافی‌ها؛ کدام دلار نمی‌فروشند؟

بر این اساس، اغلب فروشندگان غیرقانونی ارز در میدان فردوسی اعتقاد دارند شخص یا اشخاصی پشت صحنه گرانی دلار هستند. به گفته یکی از این دلالان، دلار این روزها ناپدید می‌شود و کم می‌آید. در حال حاضر بیشتر صرافی‌ها از فروش ارز امتناع می‌کنند و ارز تنها از طریق دلالان فروخته می‌شود. صرافی‌ها در روزهای اخیر ترجیح می‌‎دهند ‌بیشتر نظاره‌گر تجمعات خیابانی باشند تا اینکه خرید و فروش ارز کنند. «وطن امروز» در شماره گذشته خود هم نسبت به جهش دلار هشدار داده و لزوم ورود بانک مرکزی به بازارهای شبه‌پولی دلار را مطرح کرده بود. بانک مرکزی با درک نیاز بازار مقدار زیادی دلار را صبح سه‌شنبه به بازار تزریق کرده است اما این مقدار دلار نتوانسته مانع از افزایش قیمت ارز شود. 2 سناریو برای افزایش نرخ ارز وجود دارد؛ اول اینکه بانک‌های عامل ارز را از بانک مرکزی دریافت و به بازار تزریق نکرده‌اند یا بانک‌ها ارز را در اختیار صرافی‌ها گذاشته‌اند اما صرافی‌ها این ارز را در بازار جریان نداده‌اند.

هرچه کنی به خود کنی

بنا بر این گزارش، در بحران ارزی سال 91 بانک مرکزی وقت برای کنترل بازار حدود 20 میلیارد دلار به بانک‌های عامل ارائه داد اما آنها ارز را نفروختند و وقتی قیمت ارز بالا رفت، با قیمت خیلی بالاتر فروختند که در نهایت این موضوع باعث برداشت شبانه ارز توسط بانک مرکزی از بانک‌ها شد. به گفته حسین صمصامی، سرپرست اسبق وزارت امور اقتصادی و دارایی یکی از بانک‌هایی که در آن تاریخ چنین کاری را انجام داد بانک کارآفرین بود که سیف مدیرکل بانک مرکزی، مدیرعامل وقت آن بوده است. با این شرایط احتمال این وجود دارد بانک‌های عامل بلایی را که سیف سال 91 بر سر اقتصاد ایران و بانک مرکزی آورد سر خودش بیاورند. در زمستان سال گذشته بانک مرکزی، بانک‌ها را مسؤول توزیع ارز در بازار کرد و حتی این اجازه را داد که بانک‌ها خود مستقیم ارز در اختیار متقاضیان بگذارند، به نظر می‌رسد بانک‌ها بار دیگر مانند سال 91 جواب اعتماد بانک مرکزی را با بی‌مهری داده‌اند.

 427 صرافی غیرمجاز

همانطور که اشاره شد بانک مرکزی وظیفه تزریق ارز و مدیریت بازار را توسط بازوی اجرایی خود، بانک‌ها انجام می‌دهد، بانک‌ها هم این ارز را در اختیار صرافی ها می‌گذارند، به عبارتی در چرخه توزیع ارز صرافی‌ها نقش اساسی بازی می‌کنند. بنا بر آمار بانک مرکزی، در حال حاضر 427 صرافی غیرمجاز در سطح کشور در حال فعالیت هستند. هم‌اکنون  نظارت بر صرافی‌های مجاز به صورت حضوری و غیرحضوری انجام می‌شود که درباره نظارت غیرحضوری با استفاده از سامانه نظارت ارز (سنا) آمار و اطلاعات مبادلات صرافی‌ها کنترل، پایش و به مقامات ارشد بانک گزارش می‌شود، ضمن اینکه با استفاده از نتیجه‌های این نوع گزارش‌ها در برخی موارد، ضمن انعکاس موضوع به سایر ادارات ذی‌ربط، بازرسی حضوری نیز انجام شده و عملیات صرافی مورد بررسی قرار می‌گیرد. بر اساس اعلام بانک مرکزی، در مواردی که صرافی دارای اخطارهای متعدد بوده و اصرار به ادامه فعالیت‌ برخلاف مقررات موضوعه کند با ارجاع گزارش عملکرد آن به کمیسیون مقررات و نظارت موسسات اعتباری، درباره تعلیق یا ابطال مجوز فعالیت صرافی تصمیم‌گیری خواهد شد.