جلسه دوم نشست علمی «راهبرد تربیت اخلاقی در قرآن کریم» برگزار شد

به گزارش خبرنگار خبرگزاری بسجی از قم، استاد عالم زاده نوری در نشست راهبرد تربیت اخلاقی در قرآن کریم گفت: تربیت نیازمند تمرکز ذهنی و روانی است.  بدون تمرکز امکان تحول شخصیت وجود ندارد و اراده‌ای شکل نمی‌گیرد. پراکنده‌کاری و تشتت خاطر مانع تحول پایدار است.  تا هنگامی که انسان بر یک موضوع اهتمام نکند و مدت زمانی نسبتا طولانی بر آن متمرکز نگردد از برکات آن بهره‌مند نمی‌گردد.

عضو هیئت علمی و استادیار مرکز اخلاق و تربیت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی با اشاره به دستور العمل‌های مرحوم آیت الله بهجت گفت: تکیه کلام تربیتی این مربی بزرگ، عمل به دانسته‌ها است.  محوریت عمل در کلام ایشان ناشی از انتخاب یک راهبرد است.  گویا ایشان برای تحول انسان، دستوری برتر و مهم‌تر از این نمی‌بینند.

وی در ادامه راه حل‌های احتمالی را این گونه برشمرد: یک. انکار ضرورت تمرکز،  دو: تنوع راهبرد به تنوع روحیات متربی، سه: تنوع راهبرد برحسب اصناف شخصیتی، چهار: راهبرد منازلی مرحله به مرحله، پنجم: راهبرد تکثرگرای پازلی.

این استاد حوزه در ادامه با تاکید بر استفاده از نقشه راهبردی به جای راهبرد اشاره نمود و گفت: پس از ترسیم سیمای جامع اخلاقی شخص به گونه‌ای که همه ابعاد در او لحاظ شده باشد و همه برخوداری‌های او مد نظر باشد و نسبت میان آن ویژگی‌ها نیز معلوم شده باشد تلاش کنیم در دوره زمانی مناسبی با تمرکز روی یک یک آن اهداف تربیتی، آن نظام ارزش‌ها را در جان اشخاص محقق سازیم.  یعنی بر اساس یک نقشه استراتژیک ـ که نظام تربیت نام داردـ حرکت گام به گامی آغاز می کنیم و هر گام را با ایجاد تمرکز ذهنی و روانی به استحکام و اتقان بر می‌داریم.

وی در ادامه نظرات زبان شناس معروف ژاپنی ایزوتسو را در این موضوع بیان کرد:  قرآن یک نظام اخلاقی،‌ جدا از نظام دینی عرضه نمی‌کند و بنابراین مفاهیم اخلاقی آن تابع مفاهیم دینی‌اند. حتی خود واژة اخلاق، یا واژه‌ای که ساخت معنایی معادل آن داشته باشد هیچ‌گاه در قرآن به‌کار نرفته است. (واژه خُلق دو بار در قرآن آمده است که فقط در یک مورد معنای رایج اخلاق از آن استفاده می‌شود.) کلمة ایمان ـ [با همة مشتقات آن] ـ در قرآن نقشی بسیار مهم ایفا می‌کند. هیچ کس با این نگرش ما مخالف نیست که به این کلمه، همچون کلمه‌ای کانونی نظر کنیم که بر میدانی مخصوص به خود حکومت می‌کند. به محض اینکه آن را به‌عنوان کلمة کانونی برگزیدیم، به آن آغاز می‌کنیم که عده‌ای از کلمات مهم دیگر یعنی کلمات کلیدی را همچون دانه‌های خوشه در اطراف آنکه عنوان نقطة مرکزی یا کانونی پیدا کرده است، مشاهده کنیم که روی‌هم‌رفته یک حوزه و محوطة تصوری را در داخل کل واژگان قرآن تشکیل داده‌اند.

وی در پایان افزود: تلفیق ایمان و عمل نقطه عزیمت تربیت اسلامی و همان موضوع تمرکزی است که تاکنون به دنبال آن بودیم. ترکیب ایمان و عمل صالح در لسان منابع دین با دو واژه غنی و سرشار تقوای الهی و عبودیت بیان شده است.

لازم به ذکر است این جلسه ادامه خواهد یافت.