شیعه هرچه دارد از شیخالائمه است
قزوین_ گاهی در تاریخ، انسانهایی ظهور میکنند که نه فقط یک دوره، که تمام مسیر یک جریان فکری و اعتقادی را متحول میسازند. امام جعفر بن محمد الصادق علیهالسلام یکی از همان ستارگان درخشان از سلاله پاک احمدی است که شاید شیعه بدون او، نه این هویتِ استوار را داشت و نه این میراثِ ماندگار را.
القاب ایشان، هر کدام حکایتی از عظمت بیکرانشان دارد: «الصادق» که هماره بر زبان راستی جاری بود و هرگز دروغ بر لبش ننشست. «الفاضل» که فضلش نه فقط در علم که در اخلاق و کرامت، الگو بود، «الطاهر» و «الصابر». اما مشهورترین لقبشان «شیخالائمه» است؛ عنوانی که نشان میدهد ایشان پیر و مرشدِ پیشوایان بعد از خود شدند.
در زمانهای که بنیامیه و سپس بنیعباس، میدان را برای هرگونه تبیین حقیقت تنگ کرده بودند، امام صادق(ع) از فضای باز سیاسی پس از سقوط امویان تا پیش از فشار جدی عباسیان برای ایجاد دانشگاه فکری بینظیر بهره برد. حوزهای که هزاران شاگرد از اقصی نقاط جهان اسلام در آن پرورش یافتند؛ از جابر بن حیان که پایهگذار شیمی شد تا هشام بن حکم که از ارکان کلام شیعی است. این مدرسه بود که شیعه را از یک جریان سیاسی صرف، به یک مکتب فکری عمیق و نظاممند تبدیل کرد.
به دلیل جایگاه والای علمی و تأسیس این مکتب عظیم، امام صادق(ع) به رئیس مذهب جعفری شهرت یافتند و لقب «شیخالائمه» نیز به همین دلیل به ایشان اطلاق شده است.
اما شاید بزرگترین نقش امام صادق(ع)، تثبیتِ حدیث و سنتِ اهل بیت بود. در روزگاری که جعل حدیث به صنعتی سودآور تبدیل شده بود و داستانهای دروغین به نام پیامبر(ص) رواج داشت، ایشان با احادیث گهربار خود، مرز میان حقیقت و تحریف را روشن کردند. ایشان بود که واقعیتِ امامت را به عنوان ادامه مسیر نبوت تبیین کرد و نشان داد که ائمه(ع) نه فقط رهبران سیاسی که وارثان علم و دانش پیامبرند.
امام صادق(ع) با بیان دقیقِ زنجیرهای از روایات از پدرانش تا رسول خدا(ص)، سندِ زندهِ تشیع را برای همیشه محکم و استوار ساخت. در عصر امام صادق(ع)، کتابت حدیث به طور جدی رواج یافت و اصحاب ایشان نقش کلیدی در ثبت احادیث داشتند. کتب اربعه شیعه (اصلیترین منابع روایی) که توسط شیخ کلینی و دیگران گردآوری شده، بخش اعظم خود را مدیون شاگردان ایشان است و احادیث ایشان در اصول کافی، من لایحضره الفقیه، تهذیب و استبصار، همچون چراغهایی است که راهِ حقیقت را تا ابد روشن میکنند.
امروز، هر آنچه شیعه دارد، از فقه پویا و اصول عمیق گرفته تا کلامِ استوار و اخلاقِ عارفانه، همه و همه مدیونِ برکت وجودیِ آن حضرت است. شیعه پیش از ایشان، در خطر انحراف و غلو و جمود بود؛ اما شیخالائمه(ع) با منطقِ استوار و اخلاقِ کریمانه، تشیع را به کشتی نجات تبدیل کرد. نامِ «جعفر بن محمد» بر تارکِ مذهبِ جعفری میدرخشد؛ مذهبی که اگر پای مکتبِ او سرفراز نشده بود، امروز از اسلامِ ناب جز نامی و از اهل بیت جز خاطرهای نمانده بود.
ای شیخالائمه! شیعه هر چه دارد، از دریا بیکرانِ علم تو دارد، از شجاعتِ راستگویی تو دارد، از صبوری دردمند تو دارد. به راستی که اسلام، پای مکتبِ تو سرفراز شد.
انتهای پیام/۱۰۱۰
