
❇️مقدمه:
در پیچیدهترین معادلات امنیتی و نظامی، آنجا که پای منافع ملی و جان انسانها در میان است، مرز باریکی میان «تدبیر» و «تهور» وجود دارد. در این عرصه، آنان که بار سنگین میدان را بر دوش میکشند، غالبا سکوت میکنند و آنان که از دور دستی بر آتش دارند، بیمحابا لب به سخن میگشایند.
✅ منطق جنگ در آینه حکمت:
نگاهی به متون اصیل اسلامی و سیره رهبران الهی، به روشنی نشان میدهد که جنگ پیش و بیش از آنکه عرصه شمشیرها باشد، میدان اندیشه و استتار است.
در منابع معتبر شیعه و سنی از پیامبر اکرم (ص) نقل شده است که فرمودند:
«الحربُ خُدعةٌ» (جنگ، میدان تدبیر، شگرد و غافلگیری است).
همچنین امیرالمؤمنین حضرت علی (ع)، بزرگترین فرمانده و جنگآور تاریخ اسلام، در هشداری صریح میفرمایند:
«أَلا وَ إِنَّ لِلْحَرْبِ أُسْرَارا، فَمَنْ أَذَاعَهَا أَوْ أَبْدَاهَا لَمْ يَنْجُ مِنْهَا، وَ لَا يَسْلَمُ لِمَنْ وَالَاهَا.» (آگاه باشید که جنگ رازهایی دارد؛ هر کس آن را فاش کند یا آشکار سازد، نه خود از آسیب آن رهایی مییابد و نه امنیتی برای همراهانش باقی خواهد گذاشت.)
✅ واقعیت میدان؛ چشمان بیدار و لبهای بسته:
امروز، فرماندهان دلاور سپاه و ارتش با تکیه بر دانش نظامی، تجربه سالها مجاهدت و با استفاده از پیشرفتهترین امکانات، در حال رصد لحظهبهلحظه تحرکات دشمن هستند. آنها در سکوتی معنادار و به دور از هیاهوی رسانهای، دقیقترین دادههای اطلاعاتی و راهبردی را به اتاقهای فکر و جنگ و فرماندهی کل قوا منتقل میکنند تا تصمیمات نهایی، نه بر اساس هیجان، که بر مبنای عقلانیت و تامین بالاترین سطح امنیت ملی اتخاذ شود. به اقتضای همان «اسرار جنگ»، آنها نمیتوانند و نباید همه آنچه را که میدانند و انجام میدهند، فریاد بزنند.
✅ توهم دانایی در حاشیه میدان:
اما در سوی دیگر ماجرا، تراژدی تلخی در جریان است؛ عدهای که شاید حتی یک روز هم سنگینی اسلحه را حس نکردهاند و درکی از پیچیدگیهای جنگهای ترکیبی نوین و نامتقارن ندارند، در جایگاه تئوریسینهای نظامی نشسته و برای اتاق جنگ شاخ و شانه میکشند.
این افراد با اظهارنظرهای غیرتخصصی و گاه سیاستزده و احساسی، تلاش میکنند تا معادلات پیچیده نظامی را با پیشفرضهای جناحی ذهن های به شدت آلوده به حب و بغض تفسیر کنند. تاسفبارتر آنکه، اگر استراتژیهای هوشمندانه میدان با آرزوهای خام و هیجانات زودگذر آنان همسو نباشد، به جای اعتماد به تخصص فرزندان این آب و خاک، بیپروا برچسب «ترس» یا «ناآگاهی» و حتی «خیانت» را به سینهستبرترین حافظان امنیت کشور میچسبانند.
البته مشخص است که بسیاری ازاین افراد از سر دلسوزی و خلوص نیت این اظهار نظرها را می کنند و قصد بازی در میدان دشمن را ندارند ولی همین عده نیز باید توجه کنند که عرصه تهمت به فرماندهان نظامی و مسئولان سیاسی کشور، گناه آلوده است و رعایت احتیاط و تقوا شایسته تر است.
✳️ امنیت ملی، زمین بازی سیاستبازان و عرصه آزمون و خطای آماتورها نیست. باید پذیرفت که در هنگامه نبرد، صدای رسای فرماندهان نه در تریبونها، بلکه در عمل و در زمین دشمن شنیده خواهد شد. وقت آن است که به جای تحمیل هزینههای روانی به طراحان امنیت کشور، به الزامات و اسرار میدان احترام بگذاریم.
یادداشت | فرشاد عالی
یادداشت / حسین زارع
یادداشت| روایتی از حماسه جهادی بسیجیان در جنگهای ۱۲ روزه و رمضان