تحلیل محتوای جامعه‌شناسانه پیام ۱۳ آبان رهبر معظم انقلاب اسلامی

در متن یادداشت تحلیلی چنین آمده است:

بر اساس پیام رهبر گرانقدر انقلاب در سالگرد ۱۳ آبان، محتوای پیام ایشان را می‌توان اینگونه تبیین کرد.

این پیام استقلال ایران را در تقابل مستقیم با سلطه‌پذیری و وابستگی تعریف نموده و با مرور هفت دهه دخالت آمریکا از کودتای ۲۸ مرداد تا جنگ‌های تحمیلی و ترورشخصیت‌های ملی، استقلال را نه یک وضعیت داده‌شده بلکه حاصل مقاومت فعال مردم ایران در برابر تحمیل سلطه غربی می‌داند.

در این نگاه هرگونه امتیازدهی یا امید به تغییر رفتار آمریکا ناسپاسی نسبت به فتوحات ملت و بازگشت به وابستگی سیاسی تلقی می‌شود، بنابراین استقلال یعنی عدم اعتماد به قدرت‌های بزرگ و خودداری از سازش حتی در شرایط فشار.

در کنار استقلال، قدرت دو وجه دارد: الف)وجه سخت ونظامی که با اشاره به مدیریت تنگه هرمز، انهدام پایگاه‌های آمریکا و توصیف آن به‌عنوان جهادی ابتدایی و تهدید به گسترش پاسخ در صورت تکرار تجاوز، قدرت نظامی را ابزار اصلی بازدارندگی و ضامن استقلال می‌داند، و ب)وجه نرم و درونی که با راهبرد «ایران هرچه قوی‌تر» و تأکید بر وحدت اجتماعی، پیشرفت علمی و معنوی جوانان، قدرت را از درون جامعه نیز جسته و آن را حاصل پیوند علم و تقوا با اراده و اتحاد ملت عظیم می‌شمارد.

این دو مفهوم در جمع‌بندی پیام به هم گره خورده‌اند، زیرا استقلال بدون قدرت پایدار نبوده و دشمن مستکبر با ضعف جری‌تر می‌شود، و قدرت بدون استقلال اصیل نیست و اتکا به بیگانه حکومت‌های دست‌نشانده را زبون می‌کند.

پس قدرت واقعی فقط از درون ملت و در سایه استقلال برمی‌خیزد. سرانجام ایشان با اشاره به قدرت رو به زوال و فروپاشی برگشت‌ناپذیر آمریکا، استقلال و قدرت ایران را نه تنها یک انتخاب ملی بلکه پیش‌قراول افول نظام سلطه و زمینه‌ساز نظم جدید جهانی و اعتلای جبهه حق معرفی می‌کند.

بدین ترتیب استقلال راهبرد بقا و قدرت ابزار تحقق آن بوده و هر دو در گرو وحدت داخلی، مقاومت فعال و رد هرگونه سازش با آمریکا تعریف می‌شوند.

دکتر طاها عشایری

دانشیار جامعه‌شناسی دانشگاه محقق اردبیلی

#اردبیل #بسیج_اساتید #آبان۱۴۰۵