
خبرگزاری بسیج _ در تازهترین بررسیهای پرونده جنجالی جفری اپستین، میلیاردر آمریکایی که به سازماندهی شبکهای از استثمار جنسی متهم شد، تحلیلگران معتقدند ماجرا فراتر از یک انحراف فردی است و نشانهای از بحران عمیق در بنیانهای فرهنگی و روانی تمدن غرب محسوب میشود.
بررسیها نشان میدهد آنچه در موسوم به «جزیره اپستین» رخ داد، بازتاب منطق انسانشناسی لیبرالیسم متأخر است؛ نگاهی که انسان را نه برخوردار از کرامت ذاتی، بلکه موجودی تعریفشده بر اساس میل، لذت و مصرف میبیند. در چنین چارچوبی، زن از جایگاه «سوژه اخلاقی» به «ابژه لذت» تنزل یافته و بدن او به کالایی قابل مبادله بدل شده است.
کارشناسان روانشناسی اجتماعی معتقدند این واقعه محصول چند دهه تغییر در معنای آزادی و اختیار در فرهنگ غربی است. روندی که با عادیسازی روابط جنسی و تقدیس انتخاب فردی، حساسیت اخلاقی جامعه را به تدریج تضعیف کرده و خشونت جنسی را گاه در قالب «توافق خصوصی» بازنمایی میکند.
تحلیلگران اجتماعی بر این باورند که لیبرالیسم افراطی، با تضعیف نقش خانواده و جامعه بهعنوان ساختارهای حمایتی، نوجوانان و زنان را در برابر شبکههای قدرت بیپناه ساخته است. قربانیان پرونده اپستین عمدتاً از میان دختران کمسنوسال و آسیبپذیر بودند؛ گروهی که در فقدان چارچوبهای روانی و اخلاقی پایدار، بهراحتی جذب دام وعدههای فریبنده شدند.
روانشناسان نیز هشدار میدهند که فروکاست هویت زنانه به جذابیت و نقش جنسی، موجب افزایش اضطراب، خودشیفتگی بیمارگون و بحران تصویر بدنی شده است. از نظر آنان، «جزیره اپستین» صحنه تلاقی این اختلالات فردی با ساختارهای قدرت سیاسی و اقتصادی بود؛ جایی که روانپریشی نخبگان در پوشش مشروعیت فرهنگی عمل کرد.
نقش پررنگ نخبگان سیاسی و رسانهای در حفاظت ضمنی از شبکه اپستین، به گفته تحلیلگران، نشان از نوعی «همدستی جمعی در انکار شر» دارد. از دیدگاه روانشناسی تحلیلی، این انکار مکانیسمی دفاعی در تمدنی است که نمیخواهد تصویر پاک و پیشرفته خود را مخدوش ببیند. نتیجه این انکار، فروپاشی تدریجی اخلاق عمومی و بیحسی وجدان جمعی است.
جفری اپستین در این روایت، علت اصلی نیست بلکه «نشانه»ای از بیماری عمیق روان تمدن غرب است. تمرکز رسانهها بر جزئیات زندگی شخصی او، به باور تحلیلگران، نوعی انحراف افکار عمومی از پرسش بنیادین است: چگونه نظامی با شعار آزادی و حقوق زن، بستر امن برای بهرهکشی سازمانیافته از زنان و کودکان فراهم میکند؟
بازخوانی دیدگاههای آیتالله خامنهای درباره افول تمدن غرب نیز این بحران را پیشبینیپذیر میداند. ایشان بارها تأکید کردهاند که فروپاشی اخلاقی در غرب، پیش از آنکه اقتصادی یا سیاسی باشد، ریشه در انسانشناسی دارد؛ جایی که آزادی از مسئولیت جدا شده و لذت جایگزین معنا شده است.
تحلیلگران هشدار میدهند اگر این پرونده تنها در سطح قضایی بررسی شود، تکرار آن محتمل خواهد بود. آنان معتقدند نقد لیبرالیسم متأخر باید با تکیه بر شواهد روانشناختی و اجتماعی صورت گیرد؛ زیرا ابزاریشدن زن و فروپاشی خانواده، دو روی یک سکهاند. جزیره اپستین یادآوری میکند تمدنی که روان انسان را از اخلاق تهی کند، ناگزیر بدن انسان را به میدان تاختوتاز قدرت بدل خواهد ساخت.
انتهای پیام/