
به گزارش خبرگزاری بسیج ،استان ایلام با وجود داشتن ۴۳۰ کیلومتر مرز مشترک با عراق و میزبانی سالانه از میلیونها زائر، سالهاست که از نعمت خط آهن بیبهره مانده است.
ایلام با وجود داشتن گنجینههای بزرگ نفت و گاز و جایگاه بیمانندش به عنوان گذرگاه اصلی زائران کربلا، سالهاست که چشمانتظار پیوستن به شبکه راهآهن کشور است.
این کاستی بزرگ، نه تنها هزینه سفر و جابهجایی کالا را افزایش داده، بلکه فشار سنگینی بر جادههای کوهستانی استان وارد کرده است.
اکنون اما با تمرکز دولت و تلاش سازندگان، مسیر ریلی «اسلامآباد غرب - ایلام» به عنوان بخشی از راهگذر ریلی غرب کشور جان تازهای گرفته است.
این استان کوهستانی پس از ۱۸ سال فراز و نشیب و کلنگزنیهای بیسرانجام، اکنون شاهد تکاپوی تازهای در کارگاههای راهسازی است تا شاید این بار وعدهها بر روی ریل اجرا قرار گیرند.
مدیرکل راه و شهرسازی استان ایلام از پیشرفت فیزیکی در دشوارترین بخش مسیر خبر داد و اظهار کرد: حفاری تونل راهآهن در گردنه سختگذر «رِنو»(مسیر اسلامآباد به ایلام) از مرز ۱۰۰ متر گذشته است.
جعفر رفیعی با اشاره به بازدید مشترک با مدیرکل دیوان محاسبات و نماینده شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حملونقل کشور، افزود: از مجموع ۷۷ کیلومتر مسیر طراحی شده بین اسلامآباد تا ایلام، اکنون پیمانکاران در دو بخش (قطعه) فعال هستند و ماشینآلات در حال کارند.
وی درباره ویژگیهای فنی این ابرپروژه توضیح داد: ساخت ۲۰ رشته تونل به طول بیش از ۱۵ هزار و ۵۰۰ متر و ۴۰ دهنه پل بزرگ به طول چهار هزار متر طراحی شده و همچنین پنج ایستگاه برای جابهجایی مسافر و کالا در طول مسیر ساخته خواهد شد.
رفیعی با بیان اینکه هماکنون ۳۴ کیلومتر از مسیر در قالب دو قرارداد در حال زیرسازی است، یادآور شد: در صورت رسیدن اعتبار لازم، کار ساخت در بخشهای دوم و سوم نیز آغاز میشود و تمام مسیر اسلامآباد تا ایلام زیر بار عملیات اجرایی میرود.
وی یادآور شد: پس از پایان زیرسازی، نوبت به ریلگذاری میرسد که هزینهای برابر و شاید بیشتر از زیرسازی دارد و نیازمند پشتیبانی مالی قوی است.
مدیرکل راه و شهرسازی ایلام همچنین به افق بلندمدت طرح اشاره کرد و گفت: برای اتصال ایلام به شبکه جنوب و خوزستان (اندیمشک)، مسیری ۳۶۷ کیلومتری از راه مهران و دهلران پیشبینی شده که تلاشها برای گرفتن مجوزهای قانونی (ماده ۲۳) آن همچنان ادامه دارد.
به گفته مدیرکل راه و شهرسازی، در طول این ۷۷ کیلومتر، پنج ایستگاه برای سوار و پیاده شدن مسافر و تخلیه بار در نظر گرفته شده است.
وی تصریح کرد: هماکنون پیمانکاران در دو بخش (قطعه) به طول مجموع ۳۴ کیلومتر مشغول زیرسازی هستند و خاکبرداری، خاکریزی و آمادهسازی بستر برای ریلگذاری در این بخشها با شتاب مناسبی در حال انجام است.
یکی از چالشهای همیشگی طرحهای بزرگ در ایلام، کمبود پول و نقدینگی بوده است.
این پروژه که در هفته دولت سال ۱۴۰۱ با برآورد اولیه ۶ هزار و ۴۰۰ میلیارد ریال آغاز شد، نیازمند تزریق پیوسته منابع مالی است.
رفیعی در این باره گفت: در لایحه بودجه سال ۱۴۰۴، مبلغ ۷۵۰ میلیارد تومان برای این طرح پیشنهاد شده است.
مدیرکل راه و شهرسازی ایلام افزود: تاکنون ۲۰۰ میلیارد تومان نقدینگی به پروژه تزریق شده تا چرخ کارگاهها از حرکت نایستد و با این حال، تکمیل زیرسازی و آغاز ریلگذاری نیازمند نگاه ویژه سازمان برنامه و بودجه است.
وی بیان کرد: مطالعه مسیر ۳۶۷ کیلومتری راهآهن ایلام به سمت مهران، دهلران و در نهایت اندیمشک انجام شده است.
مدیرکل راه و شهرسازی ایلام گفت: این مسیر راهبردی که ایلام را به بنادر جنوبی متصل میکند، در حال طی کردن مراحل قانونی برای دریافت مجوز ماده ۲۳ است.
اتصال ایلام به شبکه راهآهن کشور پروژهای استانی نیست، الزامی ملی برای توسعه بازرگانی و گردشگری زیارتی در غرب کشور و با وجود همه ظرفیتها و توانمندی های استان ایلام است.
مرز مهران کانون اصلی تردد زائران عتبات عالیات است و سالانه بیش از هشت میلیون نفر از این مرز میگذرند که در ایام اربعین به اوج خود میرسد.
راهآهن میتواند بار ترافیکی جادهها را کاهش داده و ایمنی سفر زائران را تضمین کند.
روزانه صدها کامیون حامل کالا از مرز مهران راهی عراق میشوند و اتصال ریلی میتواند هزینه ترانزیت و صدور کالا را به شدت کاهش دهد و کالاهای ایرانی را در بازار عراق رقابتپذیرتر کند.
ایلام دارای ذخایر عظیم نفت و گاز است و حمل فرآوردههای پتروشیمی و نفتی با ریل، بسیار ارزانتر و ایمنتر از تانکرهای جادهای خواهد بود.
صدای ماشینآلات راهسازی در دل کوه «رِنو»، نغمهای امیدبخش برای مردم ایلام است.
مردمی که سالها وعدههای بسیاری شنیدهاند، اکنون منتظرند تا با همت دولت چهاردهم، سوت قطار را در شهر خود بشنوند و استانشان از بنبست جغرافیایی خارج شود.
اهمیت این خط آهن تنها برای جابهجایی مسافر داخلی نیست و مرز مهران به عنوان کانون اصلی تردد زائران اربعین و دروازه تجارت با عراق، نیازی حیاتی به ریل دارد.
سالانه بیش از هشت میلیون زائر از این مرز میگذرند و روزانه صدها کامیون کالا روانه عراق میشوند.
نبود ریل باعث شده فشار سنگینی بر جادههای استان و جیب مردم وارد شود.
کارشناسان بر این باورند که اتصال ریلی ایلام، نه تنها موتور اقتصاد استان را روشن میکند، بلکه با تسهیل صادرات نفت، گاز و پتروشیمی و اتصال به استانهای همسایه در عراق (واسط، میسان و دیاله)، جایگاه ایران را در ترانزیت منطقه محکمتر خواهد کرد.
اکنون چشم مردم ایلام به دولت چهاردهم دوخته شده تا با تأمین به موقع هزینهها و اولویت دادن به این زیرساخت حیاتی، به سالها انتظار پایان دهد و ایلام را از بنبست خارج کند.