استاد دانشگاه: پیوند اقتصاد ایلام با بازار عراق به ایجاد اشتغال پایدار می‌انجامد

به گزارش خبرگزاری بسیج ایلام،عزیز مراسلی عضو هیات علمی دانشگاه ایلام در نشست شورای اشتغال استان ایلام اظهار کرد: اشتغال حاصل عملکرد یک دستگاه یا مجموعه خاص نیست، نتیجه مجموعه‌ای از سیاست‌های اقتصادی، اجتماعی و مدیریتی و عملکرد بنگاه‌های اقتصادی است و دولت به تنهایی قادر به ایجاد اشتغال گسترده و پایدار نخواهد بود.

وی تاکید کرد: بخش اصلی اشتغال پایدار باید از مسیر توسعه فعالیت بخش خصوصی، افزایش تولید و سرمایه‌گذاری شکل بگیرد و برای تحقق این هدف باید موانع سرمایه‌گذاری در استان کاهش یابد و ظرفیت‌های موجود به فعالیت‌های اقتصادی مولد تبدیل شود.

عضو هیات علمی دانشگاه ایلام ادامه داد: استان از ظرفیت‌هایی همچون آب، زمین‌ کشاورزی، نیروی انسانی، انرژی و مرز برخوردار است و در کنار این ظرفیت‌ها، همسایگی با عراق مزیت مهم اقتصادی است که تاکنون به اندازه ظرفیت واقعی آن مورد استفاده قرار نگرفته است.

مراسلی با اشاره به پیوندهای تاریخی، فرهنگی و اجتماعی میان مردم ایلام و عراق گفت: این ارتباط می‌تواند به عنوان سرمایه اجتماعی برای توسعه روابط اقتصادی مورد استفاده قرار گیرد و اقتصاد استان را از فعالیت‌های محدود و معیشتی به سمت اقتصاد تجاری و بازارمحور هدایت کند.

وی اظهار کرد: توسعه تجارت با عراق تنها به معنای افزایش فروش کالا در بازار این کشور نیست و حضور پایدار در بازار خارجی، تولیدکنندگان را به ارتقای کیفیت، بسته‌بندی، استاندارد، خدمات و فرآیند تولید وادار می‌کند.

مسئول راه‌اندازی مرکز امور اقتصادی و سرمایه‌گذاری دانشگاه ایلام افزود: افزایش مقیاس تولید نیز می‌تواند هزینه تمام‌ شده محصولات را کاهش دهد و قدرت رقابت تولید کنندگان استان را در بازارهای داخلی و خارجی افزایش دهد.

وی ادامه داد: توسعه تجارت خارجی همچنین زمینه جذب فناوری، انتقال دانش و افزایش تقاضا برای تخصص‌های دانشگاهی در حوزه‌هایی مانند بازاریابی، مدیریت، اقتصاد، حقوق، خدمات و فناوری اطلاعات را فراهم می‌کند.

مراسلی تاکید کرد: تجارت با عراق در صورت برنامه‌ریزی درست می‌تواند به توسعه اقتصاد دیجیتال، شکل‌گیری زنجیره تولید و صادرات و ایجاد فرصت‌های شغلی جدید برای دانش‌آموختگان دانشگاهی منجر شود.

ضرورت ایجاد ساختار تخصصی برای شناخت بازار عراق

عضو هیات علمی دانشگاه ایلام یکی از ضعف‌های موجود در روابط اقتصادی استان با عراق را مقطعی بودن برخی برنامه‌ها دانست و گفت: حضور در بازار خارجی نیازمند برنامه‌ریزی بلندمدت و شناخت مستمر از ظرفیت‌ها، نیازها و تحولات آن بازار است.

وی پیشنهاد کرد: پژوهشکده یا مجموعه پژوهشی تخصصی با محوریت روابط اقتصادی ایران و عراق در استان ایجاد شود تا ظرفیت علمی دانشگاه‌ها برای مطالعه بازار این کشور و ارائه راهکارهای عملیاتی به کار گرفته شود.

مراسلی افزود: دانشگاه ایلام از ظرفیت‌های علمی گوناگونی در حوزه‌های بازاریابی و روابط بین‌الملل، انرژی، جغرافیا، مدیریت، جامعه‌شناسی، حقوق و زبان برخوردار است و می‌توان از این ظرفیت‌ها برای پشتیبانی علمی از تجارت با عراق استفاده کرد.

وی تاکید کرد: پژوهش‌ها در این حوزه باید از مرحله تولید مقاله فراتر رفته و در تصمیم‌سازی و سیاست‌گذاری اقتصادی استان مورد استفاده قرار گیرد.

ضرورت فرماندهی واحد برای اقتصاد برون‌مرزی

مسئول راه‌اندازی مرکز امور اقتصادی و سرمایه‌گذاری دانشگاه ایلام همچنین بر ضرورت هماهنگی دستگاه‌های متولی تجارت خارجی استان تاکید کرد و گفت: معاونت اقتصادی، وزارت امور خارجه، رایزن اقتصادی، کنسولگری، اتاق بازرگانی، بخش خصوصی و دانشگاه‌ها هر کدام بخشی از ظرفیت توسعه روابط اقتصادی با عراق را در اختیار دارند.

وی افزود: نبود هماهنگی میان این مجموعه‌ها می‌تواند موجب موازی‌کاری، بخشی‌نگری و کند شدن روند تصمیم‌گیری شود بنابراین ایجاد ساختار هماهنگ‌ کننده برای اقتصاد برون‌مرزی استان ضروری است.

مراسلی گفت: چنین ساختاری می‌تواند موانع تجارت با عراق را به‌ صورت مستمر شناسایی و برای رفع آنها برنامه مشخص ارائه کند.

وی یکی دیگر از ظرفیت‌های مهم توسعه اقتصادی استان را ایجاد کریدور اقتصادی و تمدنی در پهنه شیروان، بدره، دره‌شهر، آبدانان و دهلران عنوان کرد.

این استاد دانشگاه اظهار کرد: این منطقه از ظرفیت‌هایی مانند آب، زمین، نیروی انسانی، آثار تاریخی و ظرفیت‌های کشاورزی، دامداری و گردشگری برخوردار است و تکمیل زیرساخت‌های پمپاژ آب می‌تواند زمینه فعال شدن بخشی از این ظرفیت‌ها را فراهم کند.

وی افزود: توسعه کشاورزی و صنایع تبدیلی در کنار دامداری و گردشگری می‌تواند زنجیره‌ای از فعالیت‌های اقتصادی ایجاد کند و بخشی از این طرح‌ها نیز با مشارکت و سرمایه‌گذاری بخش خصوصی قابل اجرا است.

تصمیم‌های اقتصادی باید زمان‌بندی و متولی داشته باشد

مراسلی گفت: در نشست‌های مختلف بارها درباره ضرورت ایجاد اشتغال، افزایش صادرات و توسعه روابط با عراق صحبت می‌شود اما مهم این است که مشخص شود هر اقدام را چه دستگاهی، با چه منابعی و در چه بازه زمانی باید انجام دهد.

وی تاکید کرد: برای حل مسائل اقتصادی استان باید از مرحله بیان بایدها عبور کرد و برای هر تصمیم مسئول اجرا، زمان‌بندی، منابع مالی و شاخص ارزیابی مشخص شود.

عضو هیات علمی دانشگاه ایلام افزود: افزایش هم افزایی و همکاری میان دانشگاه، دستگاه‌های اجرایی و بخش خصوصی می‌تواند زمینه تبدیل ایده‌ها و مطالعات علمی به برنامه‌های اجرایی و اقتصادی را فراهم کند.

وی با اشاره به تجربه برخی کشورهای آسیایی در مسیر توسعه اقتصادی اظهار کرد: تجربه کشورهایی مانند چین، هند، ویتنام، کره جنوبی، سنگاپور و مالزی نشان می‌دهد که برنامه‌ریزی اقتصادی، استفاده از دانش و سیاست‌گذاری مبتنی بر شواهد می‌تواند زمینه‌ساز تغییرهای جدی در اقتصاد کشورها شود.

مراسلی تاکید کرد: توسعه اقتصادی هدفی دست‌نیافتنی نیست و ایلام نیز از ظرفیت‌های لازم برای حرکت در این مسیر برخوردار است اما باید میان ظرفیت‌های استان و بازارهای داخلی و خارجی به‌ ویژه بازار عراق ارتباطی هدفمند و پایدار ایجاد شود.

وی افزود: اگر توسعه روابط اقتصادی با عراق با مشارکت همزمان دولت، بخش خصوصی و دانشگاه و بر اساس برنامه‌ای بلندمدت دنبال شود، می‌تواند افزون بر افزایش تولید و صادرات، به ایجاد اشتغال برای جوانان و دانش‌آموختگان، توسعه اقتصاد دیجیتال و افزایش درآمد پایدار خانوارهای استان کمک کند.

استان ایلام با برخورداری از مرز مشترک با عراق و وجود بازارچه مرزی مهران، یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های تجاری و اصلی‌ترین مسیر تردد به این کشور همسایه است.

ظرفیت مرزی، نزدیکی جغرافیایی و پیوندهای تاریخی و فرهنگی با استان‌های مرزی در عراق، فرصت قابل توجهی برای توسعه صادرات، سرمایه‌گذاری و ایجاد اشتغال در ایلام فراهم کرده است.

با وجود این ظرفیت‌ها، فعالان اقتصادی بر ضرورت توسعه زیرساخت‌های تجاری، تقویت بخش خصوصی و تدوین برنامه‌ای پایدار برای بهره‌گیری از بازار عراق تاکید دارند.