بازی در میدان جنگ روایتها
به گزارش خبرگزاری بسیج زنجان؛ جنگهای امروز، تنها در میدانهای نظامی تعیین تکلیف نمیشوند؛ بخش مهمی از تقابلها در عرصه ذهنها، ادراکها و روایتها جریان دارد. در این میدان، پیروز صرفاً صاحب قدرت نظامی نیست، بلکه کسی است که بتواند روایت خود را سریعتر، دقیقتر و اثرگذارتر به افکار عمومی منتقل کند.
هر رویداد مهم، علاوه بر ابعاد سیاسی، اجتماعی و امنیتی، به میدان رقابت روایتها نیز تبدیل میشود. مراسم تشییع باشکوه امام عزیز شهیدمان نمونهای روشن از این واقعیت است. فارغ از روایت رسانههای معاند و بیگانه، اهمیت چنین رخدادی را بیش از همه کسانی درک میکنند که سالها برای منزویسازی ایران و تأثیرگذاری بر افکار عمومی سرمایهگذاری کردهاند.
این مراسم تنها یک تشییع نبود؛ بلکه نمایش همبستگی ملی، استقامت، پیوند نسلها و اراده مردم برای ادامه مسیر مقاومت بود. حتی کسانی که امکان حضور نداشتند اما دلشان با این بدرقه تاریخی همراه بود، بخشی از همین روایت هستند.
در جنگ شناختی، واقعیت معمولاً انکار نمیشود، بلکه با تقطیع، تحریف، انتخاب گزینشی واقعیتها و انتشار اخبار جعلی یا نیمهدرست، روایتی ساخته میشود تا افکار عمومی به نتیجهای از پیش طراحیشده هدایت شود. دشمنان نیز با همین روش، تلاش کردند حضور گسترده مردم را کماهمیت جلوه دهند، در حالی که حضور بیش از ۴۰ میلیون نفر در بدرقه امام شهیدان، رخدادی تاریخی است که باید در حافظه ملت ایران ماندگار شود.
یکی از چالشهای مهم، بازنشر ناخواسته روایتهای رقیب در داخل کشور است. گاهی برخی رسانهها یا کاربران فضای مجازی، بدون راستیآزمایی، همان چارچوبهای خبری و تحلیلی دشمن را با عنوان «تحلیل» یا «انتقاد» بازنشر میکنند. در حالی که در جنگ روایتها، صرف انتشار خبر کافی نیست؛ افکار عمومی با روایتی همراه میشود که بیشتر دیده، بهتر تبیین و هوشمندانهتر روایت شود.
راهکار روشن است؛ پیش از انتشار هر خبر، تصویر یا تحلیل، باید منبع آن بررسی و اطلاعات راستیآزمایی شود. بسیاری از عملیاتهای روانی تنها با همین دقت و مسئولیتپذیری بیاثر خواهد شد.
امروز مسئولیت رسانهها، نخبگان و کاربران فضای مجازی تنها اطلاعرسانی نیست، بلکه روایت مسئولانه، دقیق و مستند واقعیت است. اگر روایت خود را با سرعت، دقت و صداقت بیان نکنیم، دیگران آن را مطابق اهداف و منافع خود خواهند نوشت. در جنگ روایتها، روایت درست و بهموقع، خود نوعی قدرت ملی و سرمایهای تعیینکننده است.
نویسنده؛ مصطفی دودانگه ؛ پژوهشگر و فعال حوزه رسانه پژوهشگر و فعال حوزه رسانه
