به گزارش خبرگزاری بسیج جامعه زنان کشور--در چهلوهفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، زنان ایرانی علاوه بر حضور در عرصههای علمی، اقتصادی و سیاسی، در حوزه فرهنگ، هنر و رسانه نیز نقشآفرینی فعال، اثرگذار و مدیریتی داشتهاند. دادههای رسمی بیانگر رشد کمی و کیفی مشارکت آنان در جایگاههای مرتبط با تولید محتوا، فعالیتهای رسانهای و مسئولیتهای مدیریتی است.
پشتوانه قانونی محکم
بر اساس اصل ۱۷۵ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، آزادی بیان و انتشار افکار در چارچوب موازین اسلامی تضمین شده است. همچنین در منشور حقوق و مسئولیتهای زنان، حق آزادی قلم و بیان برای زنان بهصراحت مورد تأکید قرار گرفته است.
دستاوردها به روایت آمار (بر اساس گزارشهای رسمی)
مدیریت رسانهای
در پنج سال اخیر، یکهزار و ۷۰۸ مجوز برای زنان بهعنوان مدیرمسئول رسانه صادر شده است. هماکنون دوهزار و ۳۳۶ زن در جایگاه مدیرمسئول در رسانههای کشور فعالیت دارند.
عرصه سینما
۹۰۳ زن فیلمساز و دوهزار زن متخصص در بخشهای پشت صحنه سینما مشغول فعالیت هستند. فیلمسازان زن تاکنون موفق به کسب ۱۱۴ جایزه ملی و ۱۲۸ جایزه بینالمللی از جشنوارههای مختلف شدهاند. همچنین زنان فیلمساز و بازیگر در ۴۵ جشنواره بینالمللی در جایگاه رئیس هیئت داوران حضور داشتهاند.
عرصه نشر و چاپ
۱۸۱ هزار و ۴۷۹ بانوی نویسنده دارای مجوز چاپ کتاب هستند. دوهزار و ۷۶۲ زن دارای پروانه فعالیت در حوزه نشر کتاباند و مدیریت ۴۳۵ واحد چاپ و چاپخانه بر عهده بانوان است.
دسترسی دیجیتال
زنان سهم قابل توجهی در بهرهمندی از فناوری دارند؛ بهگونهای که ۴۵ درصد کاربران تلفن همراه، معادل ۲۶ میلیون نفر، ۴۸ درصد کاربران رایانه، معادل ۱۴.۵ میلیون نفر و ۴۸ درصد کاربران اینترنت، معادل ۱۸.۷ میلیون نفر را تشکیل میدهند.
فناوری اطلاعات
میزان مشارکت زنان فعال در حوزه فناوری اطلاعات به ۳۱.۵ درصد رسیده است.
نگاهی تطبیقی به چالشهای زنان هنرمند در غرب
در برخی کشورهای غربی، زنان هنرمند با مشکلات ساختاری از جمله آزار و سوءاستفاده جنسی سیستماتیک، نمونههایی همچون پرونده هاروی واینشتاین، تبعیض در نمایش و فروش آثار هنری با سهمی حدود دو درصد از بازار هنر جهانی و کلیشههای جنسیتی در تولید محتوا مواجهاند. در مقابل، آمارهای داخلی نشاندهنده روندی رو به رشد و مبتنی بر شایستهسالاری برای حضور زنان در عرصه هنر و رسانه است. برای مثال، در اروپا حدود ۱۸ درصد کارشناسان رسانهای را زنان تشکیل میدهند و در گالریهای لندن ۶۸ درصد هنرمندان مرد هستند؛ در حالی که زنان ایرانی در حوزههای مدیریتی، خلاقیت هنری و تحلیل رسانهای حضوری فعال دارند.
چهلوهفت سال پس از انقلاب اسلامی، زنان ایرانی با استفاده از بسترهای قانونی فراهمشده برای فعالیتهای فرهنگی و هنری، توانستهاند علاوه بر نقشآفرینی در تولید آثار، در جایگاه مدیر، تصمیمگیر و صاحبنظر نیز حضور یابند. این روند، الگویی بومی را ترسیم میکند که در آن زن مسلمان ایرانی در کنار فعالیت هنری و مدیریتی، به ارزشهای خانوادگی و اجتماعی نیز پایبند است.
منابع: قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ـ منشور حقوق و مسئولیتهای زنان ـ آمارهای منتشرشده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ـ گزارشهای مرکز آمار ایران ـ دادههای بینالمللی (UNESCO و گزارشهای بازار هنر جهانی).
